NUKFk zenbait zuzenketa proposatu dizkie Nafarroako diputatu eta senatariei finantzazioa normalizatzeko toki elkarteen hauteskunde kanpainetan – Nafarroako Udal eta Kontzejuen Federazioa

Ir al contenido

twitter

Gaztelania

Euskara

El tiempo - Tutiempo.net

Nafarroako Udal eta Kontzejuen Federazioa

NUKF

Toki entitateen gida

Concejo aldizkaria

Buletina

GARDENTASUN. ATARIA

Egoitza elekt.

ESTEKAK

Bilatu

Search for:

Hasiera

>

NUKFk zenbait zuzenketa proposatu dizkie Nafarroako diputatu eta senatariei finantzazioa normalizatzeko toki elkarteen hauteskunde kanpainetan

Itzuli

NUKFk zenbait zuzenketa proposatu dizkie Nafarroako diputatu eta senatariei finantzazioa normalizatzeko toki elkarteen hauteskunde kanpainetan

Facebook

Twitter

Email

Imprimir

Whatsapp

Pablo Azconak, Nafarroako Udal eta Kontzejuen Federazioko presidenteak, Federazioak prestaturiko zuzenketak helarazi dizkio Nafarroak Gorte Nagusietan dituen ordezkariei; helburua da konponbide bat ematea toki entitateetako elkarte eta alderdi txikiek hauteskunde kanpainetan finantzazioarekin duten arazoari. Zuzenketa horiek Alderdi Politikoei buruzko Legea eta Hauteskundearen Araubideari Lege Orokorra ukitzen dituzte. Helburu dute hautagaitza horiek gutxieneko gastu bat egiteko modua izatea, 2.500 eurokoa, edo kasuan kasuko diru-laguntza adinakoa, gutun-azalak eta boto-paperak igortzeak dakartzan gastuak kanpo. Gastu muga gainditzearen zehapenei dagokienez, proposatu da gutxieneko zehapena kentzea, zeina egun 50.000 eurokoa baita, zeren, egungo erregulazioari jarraituz, elkarte batek zenbateko txiki batekin gainditzen badu gastu muga, neurriz kanpoko isuna jasoko baitu.

Azconak bere proposamenak azaldu zizkien Gorteetako ordezkari nafarrei, bi ganbaretan urriaren 24an eta 25ean izan bilkuretan, Federazioko idazkari nagusia, Berta Enrique, lagun izan zuela. Bilkura horietan, halaber, adierazi zien heldu den maiatzeko hauteskundeak egin baino lehen aldatu behar direla legeak. Gorteetako ordezkariek, bere aldetik, jarrera harkorra izan zuten NUKFren proposamenarekin, ulertu baitzuten arrazoizkoa zela, eta hitz eman zuten kasuan kasuko taldeari helaraziko ziotela.

Bestalde, toki entitateen ordezkariek beste bilkura bat izan zuten hilaren 25ean Carlos Daniel Casaresekin, Espainiako Udal eta Probintzien Federazioko idazkari nagusiarekin alegia, erakunde horren babesa jasotzeko; izan ere, Estatuko udalerri guztiak ukitzen ditu arazo horrek. Casaresek Espainiako Federazioaren babesa eskaini zion NUKFri, eta hitz eman zuen entitateko organoei helaraziko ziela proposamena.

NUKFko buruak, bere aldetik, ikusita diputatuek eta senatariek harrera ona izan dutela, baita Nafarroako Parlamentuak ere hara joandakoan, aurreikusita du jarduketa berriak jartzea martxan hemendik gutxira arazoari behin betiko konponbide bat emateko.

Egungo araudiak galarazten die elkarte txikiei fundamentuzko hauteskunde kanpaina egitea eta neurriz kanpoko zehapenak ezartzen ditu

NUKFk askotan aditzera eman duenez, egungo araudiak hauteskunde kanpainetarako ezartzen duen gehieneko gastua 0,11 eurokoa da biztanle bakoitzeko. Konparaziorako, hauteskunde elkarte batek ezin du 110 euro baino gehiago gastatu 1.000 eurotik gorako udalerri batean, edo 1.100 baino gehiago 10.000eko batean.Zenbateko horiek ez dira behar adinakoak esku-orri bat inprimatzeko, postontzietara igortzeko, edo lokal bat eta megafonia kontratatzeko ekitaldi baterako. Gainera, gastu hori gainditzeak, euro bakar batzuekin ez bada ere, 50.000 euroko zehapena dakar gutxienez.

Arazoak ez ditu modu berean ukitzen alderdi handiak eta txikiak; izan ere, handiek gastu handiagoak egin ditzakete udalerri batean baino gehiagotan aurkezten direlako.

Nafarroako 57 elkarte daude ukiturik 2015eko hauteskundeengatik

Adierazi bezala, NUKFren jarduketek helburu dute legea aldatzea 2019ko hauteskundeetarako.Nolanahi ere, entitateak konponbide bat eman nahi dio, bestalde, 2015eko hauteskundeetan halako muga gainditu zuten Nafarroako 57 elkarte eta alderdi politiko txikiei ere; kasu gehien-gehienetan ez zekiten aurreko legegintzaldian aldatu zela legedia, lehendabizi 2012an zehapenak ezartzeko muga gainditzeagatik, eta beste behin 2015ean, zehapen horiek handitzeko.

Horretarako, bi bilkura egin dira delako elkarteen ordezkariekin, eta etengabeko informazioa eta aholkularitza eman zaie une oro, Kontuen Auzitegiak helarazten dizkien komunikazioei erantzuteko; Federazioak, hori dela eta, zenbait gestio egin ditu Kontuen Auzitegian berean.

Azken albisteak

NUKFk toki administrazioari buruzko oinarrizko ikastaroak eskainiko dizkie hautetsi berriei

Toki udalbatza berriak eratu ondoren, Federazioak hautetsi berrientzako ikastaroa eskainiko du Nafar... 2023ko maiatzak 29

Suaren erabilerari eta suteen prebentzioari buruzko araudia argitaratu du NAOk 2023rako

Gaur argitaratu du Nafarroako Aldizkari Ofizialak 118E/2023 Foru Agindua, maiatzaren 17koa, Landa Ga... 2023ko maiatzak 22

M28rako hautagaitzarik ez duten 44 udalerrietatik 38 Nafarroakoak dira

Gobernu zentralak esku artean dituen datuak ikusita, udal hauteskundeetan hautagaitzarik ez edukitze... 2023ko maiatzak 22

Datozen ekitaldiak

ECTN Awards 2023 sariak

Zabalik da “ECTN Awards 2023” sarietan izen-emateko epea. Kultur ohiturak eta agerpenak balioetsi eta tokiko herrita...2023/04/11

2023ko Ikaskuntza-Zerbitzuko Sariak

Sariak Haur-Lehen Hezkuntzako, DBH-Batxilergoko eta Lanbide Heziketako eta Lanerako Prestakuntzako ikastetxeei zuzenduak...2023/05/12

FEMPari atxikitako toki gobernuek egiten dituzten jarduketetarako dirulaguntza deialdia, udal esparruan berdintasunaren alorreko politika publikoak planifikatzerakoan eta garatzerakoan genero zeharkakotasuna sustatuko duten ekintzak abiatzen laguntzeko.

Deialdi publiko horretara aurkezten diren toki entitateak honakoa bete beharko dute: FEMPari atxikiak egotea, 100.000 bi...2023/05/12

Volver arriba

Nafarroako Udal eta Kontzejuen Federazioa

Nabarmenak

Aldizkari ofizialak

Berdintasuna

Partaidetza eta Gardentasuna

NUKFren Plan Estrategikoa

Europako Funtsak

Energia eta komunikazioak

Harremanetarako datuak

948 24 46 58

fnmc@fnmc.es

Tutera kalea 20, 3. Solairua | 31003 | Iruña

Azken Tweetak

Federación Navarra de Municipios y Concejos

@FNMC_NUKF

Twitter

3 días

Ya está en nuestra Web la revista Concejo Nº387 mayo 2023 “Balance de una legislatura diferente.” Ikusgai dago gur…

10 días

En nuestra cabecera / Goiburuan #Ultzurrun 🔎https://t.co/nXSe76oQwE 🔎https://t.co/Axa9s86RZF

17 días

RT @SERnavarra: 📻📞AUDIO | La primera llamada del día con Juan Carlos Castillo, presidente de la Federación Navarra de Municipios y

20 días

La FNMC y Eusko Ikaskuntza colaborarán en proyectos vinculados a las entidades locales de Navarra. Han firmado un…

27 días

En nuestra cabecera / Goiburuan #Astitz https://t.co/yhZnTcwaUh https://t.co/tfLDqjdM3C

1 mes

La FNMC y Euskaltzaindia firman un convenio para prestar asistencia técnica a las entidades locales en materia de e…

1 mes

En nuestra cabecera / Goiburuan #Sartaguda 🔎https://t.co/FjI7tnqXpz

1 mes

El remonte busca su sitio en la programación deportiva de los ayuntamientos. El presidente de la FNMC y el gerente…

1 mes

Ya está en nuestra Web la revista Concejo Nº386 abril 2023 "La implicación de las entidades locales en la promoción…

1 mes

Los boletines oficiales publican las convocatorias de elecciones municipales y concejiles. https://t.co/Uc9pVZ97Ez


Potxin eta Patxin artistek zirkoko bizimodua erakusgai ipiniko digute, izan duten experientziaren berri emanez.

Edad: Denontzat

Oharra: Eguraldi txarra egingo balu emanaldia kultur etxean izango litzateke. Sarrerak doan jaso ahal izango lirateke Kultur Etxean bertan, emanaldiaren egun berean 16:30etik aurrera, edukiera bete arte.

Gehiago irakurri

Garai zekenak

Maiatzak 15 - 18 • 15-16; 20:00 / 17; 22:00 / 18; 18:00 • Victoria Eugenia Antzokia (Erdialdea) Antzerkia

Heddaren drama, askatasunik ez dagoen drama da. Hedda harrapatuta sentitzen da bizitza kaskar batean. Dagoeneko ez du desiorik, eta munduan gauza bat bakarrik egin dezakeela uste du: erabat aspertu. Heddaren eta bere senideen denborak zitalak dira. Energia norberaren gauzetan jartzen da, beraz, ez dago denborarik bestea zintzoki artatzeko.

Henrik Ibsenen dramaren pertsonaiak lotu eta menderatzen dituen dinamika psikologikoak euskal inguru eta inguru garaikide batera eraman dira, non unibertsitateko mundu akademikoaren asmo handiak nagusi baitira. Miren Gaztañaga, Kepa Errasti, Arantza Goikoetxea, Gabriel Ocina, Aritza Rodríguez eta Pako Revueltas dira Denise Despeyroux-ren egokitzapen honen protagonista, Raúl Canceloren zuzendaritzapean.

Ekoizlea: Arriaga Antzokia.

Gehiago irakurri

Mozoloaren bidea, Ainara Azpiazu Aduriz "Axpi"

Apirilak 17 - Ekainak 14 • • Lugaritz K.E. (Antiguo-Ibaeta) Erakusketak

Mozoloaren bidea liburuko ilustrazioak osatzen dute erakusketa. Ainara Azpiazu Adurizen marrazkiak XIX. Lugaritz Ikertze Ipuin Lehiaketaren oinarria izango dira.

Informazio gehiago: Ainara Azpiazu Aduriz "Axpi"ren liburuxka (pdf).

Gehiago irakurri

Donostiako udalerako hizkuntza politikari buruzko mahai ingurua

Maiatzak 15 • 19:00 • San Telmo Museoa Euskara +

Mahai inguruko parte hartzaileak: Miren Azkarate Villar (EAJ), Harkaitz Millan (PSE), Eneka Alvarez Loidi (EH Bildu), Sabin Zubiri (Elkarrekin Podemos) eta Mikel Lezama Zubeldia (PP).

Gehiago irakurri

Irakurketa erraza taldea

Maiatzak 15 • 12:00 • Haur Liburutegia ARCCO (1º solairua) (Amara) Euskaraz

Irakurketa errazeko talde bat egingo dugu liburutegian.

Helburua: euskadun berriak direlako edo euskaldun zaharrak izanagatik euskaraz irakurtzeko zailtasunak dituzten pertsonak irakurtzera animatzea. Liburu guztiak liburutegian bertan lortuko ditugu eta bertan irakurriko dira. Eta noski doanekoa da.

Fernando Morilloren Santiago bidearen misterioaliburua irakurriko da.

6 saioz osatua: maiatzaren 8tik ekainaren 12ra arte: asteazkenetan, 12:00tan. 10 pertsona gehienez.

Izen emateko epea: apirilaren 23tik maiatzaren 7ra. Liburutegian edo helbide honetan : amaraliburutegia@donostia.eus

Info +: lecturafacileuskadi.net

Librea aforoa bete arte

Gehiago irakurri

Parketarrak Parte Zaharrean

Maiatzak 15 • 17:00 • Zuloaga plaza (Parte Zaharra) Euskara +

Donostiako Udaleko Euskara Zerbitzuaren eta auzoetan antolaturiko euskara batzordeen elkarlanaren ondorioz, “Parketarrak“ izeneko egitasmoa Donostiako hamalau auzotan antolatuko. “Parketarrak” ekimenaren helburu nagusia haurrak kalean eta parkeetan jolasean ari direnean euskara erabiltzea da.

3-5 urte: 17:00etan

6-9 urte: 17:00etan

Gehiago irakurri

Parketarrak Martutenen

Maiatzak 15 • 17:00 / 18:00 • Martuteneko parkea, ikastola ondoan (Martutene) Euskara +

Donostiako Udaleko Euskara Zerbitzuaren eta auzoetan antolaturiko euskara batzordeen elkarlanaren ondorioz, “Parketarrak“ izeneko egitasmoa Donostiako hamalau auzotan antolatuko. “Parketarrak” ekimenaren helburu nagusia haurrak kalean eta parkeetan jolasean ari direnean euskara erabiltzea da.


Aukeratu bilatzailea ...dokumentuaren arabera ...proposatzailearen arabera ...taldearen arabera ...organoaren arabera ...aurreratua ...egunaren arabera ...organoen arabera Batzarkideak Gipuzkoako Batzar Nagusien Aldizkari Ofiziala Bilkura-egunkariak


Durangoko Azokako online dendaren katalogoa kontsulta daiteke gaurtik aurrera. Kulturzaleek produktuak hautatu ahal izango dituzte eta ordainketa amaitu abenduaren 4tik aurrera.

Azokak 100 kultur ekitaldi antolatu ditu Plateruenan eta Landakon. Durangoko eta mugakide diren herrietako kulturzaleek euren gonbidapena erreserba dezakete gaurtik aurrera hemen. Streaming bidez ere eskainiko dira, zuzenean.

Durangoko Azokako taupada ez da etengo 55. edizioan. Azokako webgune honetan sortuko den online dendak 2300 produktu baino gehiago izango ditu salgai, 852 nobedaderekin, eta Durangon bertan 100 kultur ekitaldi baino gehiago antolatuko dira. Azoka, beraz, modu presentzialean eta online bidez gozatzeko aukera egongo da, abenduaren 4tik 8ra arte.

Edizio berezi honetako egitaraua eta nobedade nagusiak aurteztu ditu gaur kulturaren plazak, Landako gunean egindako prentsaurrekoan. Gerediagako presidente Nerea Mujikak adierazi duenez, "erakusmahaiz beteta ikustera ohituta gauden gune hau, aurtengoan online dendaren biltegi, eta sormen eta kultur ekitaldi desberdinen erakustoki bihurtuko da".

Durangoko Azokako online denda izango da edizio honetako nobedade nagusia. Kulturzaleek aurten sortutako 852 nobedade izango dituzte eskura www.durangokoazoka.eus/eu/denda helbidean: 636 liburu, 100 musika-produktu, 44 aldizkari eta 72 bestelakoak (ikus-entzunezkoak, jokoak, papergintza...). Guztira, 2300 produktu erosi ahal izango dira euskal kulturaren denda erraldoi honetan, 185 partehartzaileren eskutik (diskoetxeak, argitaletxeak, elkarteak, autoekoizleak...).

Online dendan erosketak egiteko aukera abenduaren 4tik 8ra arte egongo da, baina gaur arratsaldetik aurrera katalogoa kontsultatu eta produktuak aukeratu ahal izango dira "desioen saskian". Horrela, abenduaren 4an, aukeratutako "desioen saski" hori errealitate bihurtuko du erosleak, ordainketa egin eta erosketari amaiera emanez. Ordainketa egiten duten lehenengo mila erosleek aurtengo kartelaren irudiarekin egindako poltsa berezia jasoko dute doan, euren erosketarekin batera. Halaber, 45 eurotik gorako erosketa guztiek ez dute bidalketa-gasturik ordaindu beharko.

Durangon 100 kultur ekitaldi

Gerediagako kudeatzaile Arantza Atutxak gogoratu duenez, Azoka ez da bakarrik salerosketarako gune hutsa. "Kulturaz gozatzea, sortzaile berriak deskubritzea, hausnarketa mamitsuak entzuteko eta ikuskizun nahiz kontzertuak bizitzea ere bada".

Horren erakusle da Durangon bertan izango dugun egitarau zabala, 100 kultur ekitaldirekin, bi espaziotan: Landako Gunean eta Plateruenan. Azokan egon ohi diren gune guztietako jarduerak egongo dira: Ahotsenea, Kabi@, Szenatokia, Saguganbara, Plateruena, Irudienea eta Areto Nagusia. Beste urte batez, Azokan parte hartuko duten sortzaileak oso anitzak izango dira; ibilbide luzeko artistak, euren lehenengo disko edo liburua kaleratu duten sortzaileak...

Plateruenan diskoen aurkezpenak egingo dira, abenduaren 5etik 8ra, 10:30etik 21:00ak arte. Guztira 37 musika-talde igoko dira taula gainera, estilo guztietakoak: bakarlariak, pop, rock, hip-hop, reggaeton, folk... Besteak beste, honako taldeak izango ditugu: Bulego, Marlik, Zetak, Mikel Urdangarin, Haxotz, Korrontzi, Rafa Rueda, Basabi, Gatibu, Hibai, Trikidantz, Kohatu, Pantxix Bidart, Peio eta Itsua, Roberto eta Miren Etxebarria, X Sakara, Maria Rivero...

Landako Gunean, aldiz, gainontzeko jarduerak antolatuko dira. Goizeko lehen orduan familientzako ipuin aurkezpenak eta ikuskizunak izango dira; ondoren, gai desberdinei eta aktualitateari lotutako mahainguruak. Goiz eta arratsaldez, literatur solasaldiak eta liburuen aurkezpenak izango dira. Eguerdian, ikus-entzunezkoen txanda izango da, umeentzako pelikulak eta film laburrak. Arte eszenikoek ere izango dute lekua, irakurketa dramatizatuen bidez. Idazleen artean, besteak beste, honako sortzaileen parte hartzea izango dugu: Uxue Alberdi, Bernardo Atxaga, Jakoba Errekondo, Miren Agur Meabe, Yurre Ugarte, Kattalin Miner, Andoni Olariaga, Iñaki Egaña, Danele Sarriugarte...

Ekitaldi guztiak presentzialak izango dira, aforo mugatuarekin, eta aldez aurretik beharrezkoa izango da sarrerak erreserbatzea. Gaur gaurkoz indarrean dauden mugikortasun-ezarpenak kontuan hartuta, Durangoko egitarauaz Durangon eta mugakide diren herrietan bizi diren kulturzaleek gozatu ahal izango dute. Gonbidapenak eskuratu daitezke gaurtik aurrera www.durangokoazoka.eus/eu/egitaraua helbidean, doan.

Azoka Telebistako kide Oihane Agirrek azpimarratu duen bezala, kulturzaleek aukera izango dute Azokako webgunetik Durangon gertatzen ari dena jarraitzeko: "Bi streaming kanal egongo dira gure webgunean, bata Landako Guneari dagokiona eta bestea Plateruenari, eta bertan egunero goizeko 10:30etik 21:00ak arte Azoka ikusi, entzun eta gozatu ahal izango duzue".

Durangotik kanpo ere jarduerak antolatuko ditu Durangoko Azokak, "Zu non, han DA!" ekimenaren baitan. Euskal Herriko zortzi herritan (Amurrio, Atarrabia, Azpeitia, Bermeo, Bilbo, Donostia, Gasteiz eta Ondarroa) kontzertuak egongo dira, 32 musika-talderen parte-hartzearekin. Sarrerak salgai daude hemen.

Nerea Mujikak dei egin die herritarrei aurtengo Azoka beste modu batera bizitzeko: "Durangon, zure herriko aretoan edo etxean, goza ezazue aurtengo Azoka. Hartu tarte bat online denda kuxkuxeatzeko eta egin klik, eskuratu euskal kultura. Ez dadila Azokaren taupada eten, ezta euskal kulturarena ere".

Azokako jarduera bereziak

Urtero bezala, Azokako lehenengo egunean Ikasle Goiza antolatuko da, eta kulturaren plazak hainbat tailer online antolatu ditu Euskal Herriko ikastetxeentzat: bikoizketa tailerra, blender, nola sortu liburu bat, ilustrazioa, yogipuinak... Tailerretan parte hartzeko ez da beharrezkoa izango aldez aurretik izena ematea, webgunean bertan tailerrak eskuragarri daude jada. Maila ezberdinetako ikasleentzat dago eskaintza, 5 eta 16 urte bitartekoentzat, hain zuzen ere.

Tailerrez gain, Ikasle Goizak ere beste ekimen berezi bat izango du. Oihan Vegak eta Oizeder Mayo kazetariek sortzaile ezberdinekin elkarrizketa-saioa gidatuko dute eta tartea webgune honetan jarraitu ahalko da zuzenean. Bertan honakoek parte hartuko dute: Liher musika talde donostiarra, Kai Nakai abeslaria (iaz Azokako sormen beka irabazi zuen sortzailea), eta Erika Elizari eta Aitor Arana idazleak.

Goiz horretan bertan, Durangoko Sanagustin kulturgunean DA! PRO egitasmoaren bigarren edizioa ospatuko da. Bigarren urtez, musikari, programatzaile eta musika-industriako kideen arteko topagunea sortuko da Azokan. Aurten 15 musika-taldek aurkeztuko dituzte euren proiektu berriak.

Inaugurazio ekitaldia abenduaren 4ko arratsaldean izango da, 18:00etan. Azokako kide eta erakundeetako ordezkariez gain, "Azokako lehen taupaDA!" ekitaldi horretan hainbat sortzailek parte hartuko dute: Eñaut Elorrieta, Kirmen Uribe (New Yorketik) eta Bagara dantza talde durangarra.

Lehenengo egunari amaiera emateko, Kai Nakaik aurkezpen-kontzertua egingo du Plateruenan, 19:30etik aurrera. Iazko Durangoko Azokako sormen bekaren irabazleak reggatoi doinuez jositako "Baimenik gabe" disko berria aurkeztuko du. Aurtengo Sormen Bekaren irabazlea, ikus-entzunezkoekin lotuta, abenduaren 6an iragarriko da.

Azokako azken egunean, abenduaren 8an, "Taupadaz taupada" ikuskizun berezia izango dugu Landako gunean, 12:00etan. Bertako partehartzaileak Miren Amuriza, Amancay Gaztañaga, Antton Telleria eta Maite Arroitajauregi 'Mursego' izango dira, eta edizio honetako leloaren inguruko hausnarketa plazaratuko digute.


Euskara kirolean: argazki bat eta hamaika proposamenNafarroako Gobernua: Kirol Institutua eta Euskarabidea


Masein Suitzako udalerria da. Grisonia kantonamenduan dago, Viamala Region (en) barrutian. 2014an 488 biztanle zituen 4,2 kilometro koadrotan banatuta.


Milaka istorioren narratzailea da itsasoa, munduko bazter askotara iristen denez gero. Normalean lasai eta apala bada ere, noizbehinka bere boterea erakusten du, uren azpian ezkutatzen duen indarra ahaztua izan ez dadin. Argazkian tifoi batek Japongo herrixka arrantzale txiki batean altxaturiko olatua. Portuko horma irentsita, itsasoak barruan ezkutaturiko indarra agerian utzi die japoniarrei.

Vernon Yuen – EFE

Itsasoa altxor preziatu da, baina gizakiok gutxiegi mimatzen dugu batzuetan. Eskerrak argazkian ageri den boluntarioa bezalako pertsona arduratsuek mundua hobeto zaintzen duten. Boluntario honek Hong Kongen gertaturiko palmazko olioaren isurketa baten arrastoak garbitzen ari da, hondartza eta itsasoek gizakion arduragabetasuna sufritu ez dezaten.

Ludovic Marin – AFP

Hala ere, itsasoak honako irudi paregabeak oparitzen dizkigu egunero. Eguzkia ezkutatzen denean eta eguna amaitzear dagoela honako irudi politak sortzen dira Sicilian. Zerua eta itsasoa kolore horixkez tindatzen dira, hondartza egun bati amaiera perfektua emateko. Hortaz, ez da harritzekoa ordu honetan oraindik hondartza jende gainezka egotea, naturak eskainiriko opari hau galtzea bekatu bat delako.

Siese Veensta – AFP

Azkenik, itsasoa entretenimendurako leku perfektua dela esan beharrik ez dago. Asko dira itsaso zabalen uretan gizakiak burutzen dituen ekintzak, baina Skutsjesilen lehiaketan parte hartzen duten itsasontziak ikustea baino gauza ederragorik ez dago. Herbehereak inguratzen dituzten uretan ikuskizun honetaz gozatzeko aukera izan dute egun hauetan. Ikusleak barku txikiagoetan hurbildu dira, ikuskizunaz haien ontzietatik disfrutatzeko prest.

Ainara Berges

Read Next →

Asteko Argazkiak

Munduari itzulia irudietan

Asteko Argazkiak

Garaipenek ezkutatutako ahaleginak

Asteko Argazkiak

Asteko argazki esanguratsuak

Leave a Reply Utzi erantzuna

Comment*

Izena *

E-posta *

Webgunea

Gorde nire izena, emaila eta webgunea bilatzaile honetan komentatzen dudan hurrengorako.

Δ

Gune honek Akismet erabiltzen du zaborra murrizteko. Ikusi nola prozesatzen diren zure erantzunen datuak.

BILATU

Search

KATEGORIAK

KATEGORIAK Hautatu kategoria Asteko Argazkiak Gizartea Hausnarketak Kirola Kultura Natura nazioartea Politika Sailkatu gabea Teknologia + Bitxikeriak Uncategorized

ETIKETAK

52 milimetro animaliak Argazkiak argazkilaritza Argia arrazismoa artea Asteko argazkiak asteko irudiak Blogak elurra errefuxiatuak Estatu Batuak feminismoa fotokazetaritza Gizartea india jendea Katalunia kazetaritza Koronabirusa kultura Lurra manifestaldia margolana mexiko migrazioa Mosul Mundua Munduan musika natura nazioartea negua oporrak ospakizuna Ospakizunak palestina Pandemia Pertsonen salerosketa politika protesta Sumendia uda ura


Bikoizketarekin eta azpidatziekin lotutako aferak enegarrenez egin zuen eztanda urte hasieran. Bieuse Bikoiztaile Euskaldunen Elkarteko kideen erabakia izan zen eztabaidaren jatorria: urtarrila amaieran planto egin eta Eusko Jaurlaritzaren Zinema Euskaraz programarako zein EiTBrentzako bikoizteari uko egin zioten lan bolumena handitu eta baldintzak hobetu arte.

Erabakiaren berri eman, eta berehala heldu ziren kargu hartzeak: Eusko Jaurlaritzaren Kultura eta Hizkuntza Politika Sailak ardura EITBrena dela dio, haiek direlako bikoiztaileen zerbitzuak kontratatzen dituztenak baina Bieusek laguntza eskatu dio Bingen Zupiriak gidatutako departamentuari. Bitartean, isilik da Euskal Telebista.

Berehala gurera gonbidatu genituen Aintzane Gamiz eta Aintzane Crujeiras BIEUSEKO kideeak, eta bizi duten egoera zehatza azaldu, eta konponbidea bilatzeko egin dituzten urratsak jakinarazi zizkiguten: “Guk lana galdu dugu. Ez dugu lanik, eta hori da panorama. Baina esperantza dugu egunen batean aukera izango dugula akordio bat sinatzeko, lanean ari diren eta lanean ez gaudenon egoera hobetzeko, eta lan baldintza duinak izateko”.

Gaian kokatzeko, hainbat datu esanguratsu ekarri zituen gurera Maialen Goñi kide eta kazetariak:

70 bat bikoiztaile profesional geratzen dira egun EAEn, eta erdiak, gutxi gorabehera, antolatu eta Bieuse elkartea sortzea erabaki zuen duela urtebete.

Izan ere, 2012az geroztik %37 inguru jaitsi diete soldata.

Horrez gain, urtean bikoiztutako ordu kopurua 1.000tik 100era, gutxi gorabehera, igaro da azken hamar urteetan.

Ordu horien %20 (gehienez) Zinema Euskaraz programari eskaintzen zioten plantoa hasi aurretik, urtean hamabi film bikoizteko, eta gainerakoa EITBrentzat egiten zuten.

Egun enpresa bakarra arduratzen da euskarazko bikoizketaz, Mixer, eta EITBrentzat dihardu modu esklusiboan.

Hilabeteak igaro dira, eta egoerak erabat blokeatuta jarraitzen du. Negoziazio-mahaia osatzeko lanek luze diraute, eta bikoiztaileek mutu diraute. Abuztuan ohar bat kaleratu zuten Playmobil: The movie (Lino DiSalvo, 2019) filma bikoiztu izanaren arrazoiak azaltzeko: nazioarteko ekoiztetxe eta banatzaile erraldoiek gutxieneko baldintzak betetzen dituzten bikoizketa estudioekin soilik egiten dute lan, eta filma euskaraz pantailaratzeko modu bakarra, haiekin egitea zen. Argi utzi zuten, dena den, horrek ez zuela urte hasieran hartutako konpromisoa bertan behera uzten. Gehiago dena, urrian Eusko Legebiltzarrean izan ziren, EAEko zein beste hainbat herrialdetako bikoizketa datuak erakusten eta egoeraren konponbidea galdatzen. Baina haien hitzetan, instituzioek ez dute aurrerapausorik egiteko interesik.

Denek ez, ordea. Bikoiztaile Euskaldunen Elkarteak (BIEUSE) eta Euskaltzaindiak lankidetza-hitzarmena sinatu zuren maiatzean. Euskararen eta euskal kulturaren sorkuntzarako, garapenerako eta zabalkunderako proposatzen diren egitasmoen inguruan gauzatzeko asmoz eta, bereziki, bikoiztaile euskaldunek egiten duten lana ikusarazteko ekintzetan.

Bost urteko hitzarmena da, momentuz, adostu dutena, baina bi aldeen adierazpen eta poztasunetik uler zitekeen etorkizunean ere erakunde bien arteko lana bultzatzeko ahalegina egingo dutela: “Guretzat garrantzi handiko hitzarmena da hau”, aipatu zuen Iñaki Beraetxe BIEUSEko lehendakariak, “Euskaltzaindiak gure asmoekin eta helburuekin bat egiteak hauspoa ematen digulako gure eskubideak aldarrikatzeko eta euskal bikoizketa bultzatzeko eta sustatzeko”.

Erabakiak erabaki eta ardurak ardura, gure pantailetan euskaraz ikusi ditzakegun bakarrak haurrentzako sortutako edukiak direla, eta helduontzako sortzen dituzten pertsonaiek erderaz (izan gaztelaniaz, frantsesez… baina ez euskaraz) besterik egiten ez dutela da errealitatea. Eta ez da kasualitatea.

Related Posts

DokLab Navarra eta Lau Haizetara Foroa sariak, Docs Barcelonan

26 maiatza, 2023 | 0 Comments

Kutsidazu 326. ‘NO’

26 maiatza, 2023 | 0 Comments

Ekainaren 9ra luzatu dute Gaztezulo Bideo Lehiaketaren epea

26 maiatza, 2023 | 0 Comments

Zinemagileen arteko elkarrizketak: Aitor Arregi, Jon Garaño eta Jose Mari Goenaga

26 maiatza, 2023 | 0 Comments

Ikusmira Berriak programan garatutako ‘Creaturas’ saritu dute Cannnesko Quinzaine des Cinéastes atalean

26 maiatza, 2023 | 0 Comments

Estreinaldiak: Maiatzak 26

‘LE OTTO MONTAGNE’: Lagunak mendian gora

Ekainaren 9ra luzatu dute Gaztezulo Bideo Lehiaketaren epea

‘Nina’ Andrea Jaurrietaren film luzearen errodajea, Mundakan

‘Lau ahizpa magikoak’ filmaren estreinaldia, euskaraz

DokLab Navarra eta Lau Haizetara Foroa sariak, Docs Barcelonan

Euskal zinemaren hotsak

Kutsidazu 326. ‘NO’

VIII. Kritika Lehiaketa: MILA, MILA ESKER!

17. Punto de Vista: IX eta X programak

© 2015 - | zinea - ZineaSortzen eskubide guztiak erreserbatuta.

Page load link

Webgune honek cookie fitxategi propioak eta hirugarrenenak erabiltzen ditu gure zerbitzuak hobetzeko eta webgunea zure nabigazio ohituretara egokitzeko. Nabigatzen jarraituz gero, cookien erabilera onartzen duzula ulertuko duguOnartu Cookie-politika

Cookie-politika

Close

Privacy Overview

This website uses cookies to improve your experience while you navigate through the website. Out of these, the cookies that are categorized as necessary are stored on your browser as they are essential for the working of basic functionalities of the website. We also use third-party cookies that help us analyze and understand how you use this website. These cookies will be stored in your browser only with your consent. You also have the option to opt-out of these cookies. But opting out of some of these cookies may affect your browsing experience.

Necessary

Necessary

Always Enabled

Necessary cookies are absolutely essential for the website to function properly. This category only includes cookies that ensures basic functionalities and security features of the website. These cookies do not store any personal information.

Non-necessary

Non-necessary

Any cookies that may not be particularly necessary for the website to function and is used specifically to collect user personal data via analytics, ads, other embedded contents are termed as non-necessary cookies. It is mandatory to procure user consent prior to running these cookies on your website.


JANTOKIAK AZTERGAI. Hiru gako aldaketarako: izaera hezitzailea, lanpostu duinak eta elikadura burujabetza

2017-01-01

Eskolako jantokietako eredua aldatu beharra dagoela aldarrikatzen duten ahotsak gero eta ugariagoak dira: guraso elkarteak, hezitzaileak, sindikatuak, instituzioak, pedagogo nahiz psikologoak… Guztiak bat datoz jatordua bera eta bazkaldu osteko denbora-tartea heziketarako oso une garrantzitsuak direla baieztatzean. Jantokiaren ereduak nolakoa izan behar duen zehazterako garaian, ordea, era bateko zein besteko iritziak entzuten dira. Edozein kasutan, eredu berri baterantz bidea egingo bada, hiru erronka nagusi identifikatzen dituzte hezkuntza-eragileek: batetik, jantokia gune hezitzaile bilakatzea; bigarrenik, bertan sortzen diren lanpostuei ‘duintasuna’ ematea; eta hirugarrenik, elikagaiak bertakoak, garaikoak eta osasuntsuak izatea.

E uskal ikasleen erdiek baino gehiagok bazkaltzen dute egunero jantokian. Eta ikasle horiek eskolan igarotzen duten denboraren herena inguru –batzuetan gutxiago, besteetan gehiago–, bazkalorduan eta bazkaldu osteko denbora-tartean pasatzen dute. Baliabide urriko familietako haurrei eguneko otordu nagusia eskolan doan emateko sortu baziren ere, gaur egun, nagusiki, beste funtzio bat betetzen dute jantokiek: guraso biak lanean dituzten seme-alabei eskolan bazkaltzeko aukera ematea. Azken hogeita hamar urtean nabarmen egin du gora eskolako jantokietan geratzen diren ikasleen kopuruak. Egoera berri horri erantzuteko, jantokietako eredua estandarizatu egin da, eta eskola ia guztietan catering enpresa handiak arduratzen dira eskoletako ikasleen bazkal-garaia kudea-tzeaz.

Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan 2000. urtetik dago indarrean gaur egungo eredua. Ordura arte, eskola bakoitzak bere funtzionatzeko modua zeukan eta guraso-elkarteak arduratzen ziren jangelaz. Hezkuntza-eragileetako ordezkari zenbaitek diotenez, dezenteko “anabasa” zegoen, eta ondorioz, langileek eta gurasoek eskatuta, Eusko Jaurlari-tzak bere gain hartu zuen eskola publikoetako jangeletako ardura eta oraingo eredua sortu zuen, nolabait, zerbitzua “unibertsalizatzeko”. Harrezkero, Jaurlaritzak lau urtean behin lehiaketa-publikoa egiten du catering enpresen artean jantokien kudekaeta esleitzeko. Gaur egun, Hezkuntza Sailaren mendekoak diren 400 langile inguruk eta enpresa azpikontratatuetako beste 4.500 bat beharginek egiten dute lan jangeletan.

Azken urtebete honetan inoiz baino ozenago entzun dira jantokien kudeaketari loturiko kritikak eta ugaritu egin dira 2000. urteko Eusko Jaurlaritzaren dekretua agortuta dagoela salatzen duten eragileak. 2016ko otsailean egin zuen eztanda krisiak: Lehiaren Euskal Agentziak hemezortzi milioi euroko isuna ipini zien azken hamarkada luzean zerbi-tzu horretaz arduratzen ziren zortzi enpresei: adostutako prezioak jartzea eta konpetentziak eragoztea egotzi zieten. Hala, Eusko Legebiltzarrera iritsi zen auzia eta hitzartu zuten eskola bakoitzari aukera eman ziezaiotela nahierako kudeaketa-eredua aukeratzeko: cateringa, autokudeaketa, edota beste erakunde lokalak. Era berean, onartu zuten eskolek aukera izatea aurretiaz Jaurlaritzak homologatutako catering enpresa hautatu eta zuzenean negoziatzeko. Badirudi, ordea, momentuz, aldaketa gutxi gertatu direla eta ereduak bere horretan dirauela.

Hezkuntza-eragileak ez dira konforme: jantokiak kudeatzeko eran aldaketa beharra ikusten dute, eta lanean dihardute jangela-eredu berri bat eskatzeko proposamenak lantzen eta proiektu-pilotuak egituratzen. Euskal Herriko Ikasleen Gurasoen Elkarteak (EHIGE), esaterako, 2010ean jantokien kudeaketarako proposamen bat argitaratu zuen. Lurdes Imaz EHIGEren bozeramaileak dioenez, 2000. urteko dekretuak ez die erantzuten gaur egungo beharrei: “Ikasle guztien premiei erantzungo zien araudi bat atera zuen Eusko Jaurlaritzak, eta guk momentu hartan erabaki hura ondo ikusi genuen. Baina denborarekin konturatu gara eredua erabat uniformizatu eta zentralizatu dela, eta ondorioz, gurasoek galdu egin dutela euren seme-alabek jaten dutenaren gaineko kontrola”. Azken urteetan, berriz, VSFrekin (Mugarik Gabeko Albaitariak, elikaduraren inguruko justizia eskatzen dute) batera, Gure platera, gure aukera izeneko egitasmoa ari da garatzen EHIGE, eskolako jantoki “osasuntsuak, bertakoak eta justuak” aldarrikatzeko. Hala, jantokia espazio integrala eta intregratzailea izatea nahi dute, ez soilik “zerbitzu osagarri” bat: “Eskolako jantokiek duten balore pedagogikoa berriro hartzea nahi dugu eta gure seme-alaben elikadura gure ingurunearekin eta kulturarekin bat etortzea”, diote gureplateragureaukera.eus webguneko aurkezpenean. Hain zuzen ere, proiektu horren gerizpean, jantokietan beste eredu bat posible dela erakusteko lau proiektu pilotu martxan jartzea lortu dute Eusko Jaurlaritzaren baimenarekin. Gernikako Allende Salazar, Markinako Bekobenta, Laukarizko eskola eta Urduñakoa dira eredu berri horretarantz urratsak ematen ari diren ikastetxeak.

Azken hilabeteetan, ostera, LAB sindikatua izan da atzera ere jantokien gaia mahai gainean jarri duena, Jantokitik Jangelara egitasmoa publikoki aurkeztuta. Eskoletako jantoki eredua aldatzea lehentasunezkoa iruditzen zaio sektorean ordezkari gehien dituen sindikatuari, “elikatzeaz gain, heziketa, aisialdia, bizikidetza, kultura, herriko enpleguari eustea edo berria sortzea, ingurumena edota osasuna ere” jantokiarekin loturiko gaiak direlako. Zuriñe Andres eta Yolanda Formoso LABeko kideek azaldutako eran, sindikatuaren proposamenak hiru erronka nagusi ditu: lehenik, lan arloari dagokionez, eredu berriak publikoa izan behar duela uste dute eta langileen baldintzak berrikusi behar direla; bigarrenik, ereduari lotuta, jantokiak gune hezitzaile bihurtu behar direla aldarrikatzen dute, eta horretarako bazkalorduan parte hartzen duten kide guztiak eskolako hezkuntza-proiektuan txertatu behar direla; eta hirugarrenik, elikadura burujabetza printzipio gisa kontuan hartzeko eskatzen dute, alegia, jantokian ematen diren elikagaiak garaikoak, bertakoak eta osasuntsuak izateko.

Izaera hezitzailea

Sorospen izaerarekin sortu bazen ere, azken hamarraldietan eskolako jantokia indarra hartzen eta eboluzionatzen joan da, eta haurren heziketarako duen balioa ez du inork zalantzan jartzen. Elikaduran eta higienean hezteaz gain, autonomia, ardura eta elkarbizitza balioetan hezteko ere funtsezkoa dela diote adituek eta legeak ere funtzio hezitzaile hori aitortzen dio jantokiari. Hala, Hego Euskal Herrian, Hezkuntza Sistemaren Ordenazio Orokorraren urriaren 3ko 1/1990 Lege Organikoko 65. artikuluan jasotzen da eskolako jantokiaren inguruko oinarrizko markoa. Bertan jantokia hezkuntza-administrazioak ematen duen zerbitzu gisa ulertzen da, eta bere egitekoa hezkuntzaren kalitatea hobetzea dela esaten da. Baina, errealitatean, jantokiak heziketarako guneak dira edota gizarte-antolaketa modu baten ondorioz sortu direnez, sistemaren beharrei erantzuten diete?

Hik hasi aldizkariaren 188. zenbakian Eskolako jantokia. Heziketara gune? izeneko artikuluan ageri den moduan, gaur egungo jantokien organizazioa oso konplexua da: cateringetik bertatik datozen baldintzapenak; sukaldea eskolan bertan dagoen kasuetan ere, janaria noiz eta nola prestatzen den; begirale lanetan aritzen diren pertsonen kontratuak eta lanaldiak; eskolaren egitura; jantokian geratzen diren haurren kopuru altuak… Juanjo Quintela psikologoaren esanetan, eskenatoki horretan ez du inork ezer zaintzen: “Eta ez naiz inondik inora ere pertsonak kritikatzen ari, estruktura bera kritikatzen baizik. Egitura bera baita jatordua giza balio handiko momentua izan dadin eragozten duena. Nik aurretik giza balioa jarriko nuke, eta hori zaintzen dugun heinean agertuko da hezkuntza-balioa ere”. Eskoletan ere familian egiten direnen antzeko jatorduak egitea iruditzen zaio aproposena Quintelari. Izan ere, familietan, elikatze-uneak balio hezitzaile handiko momentuak izan ohi dira. Sosegu handikoak eta familientzako plazererako uneak. “Uste dut eredu hori bera eraman daitekeela ikasgeletara. Janarekin loturiko espazio bat izango genuke. Nik mahai bakoitzean lorontzi bat jarriko nuke eta baita mantela ere. Eta helduaren egitekoa litzateke momentua zaintzea lasaitasuna eta patxada mantentzen saiatuz eta guztiek batera disfrutatzeko uneak sortuz”.

Alde batetik, beraz, jateko momentua haurren heziketarako gakoa dela esaten da. LABeko kideei, ordea, kontraesankorra iruditzen zaie aditu guztiak jangelaren balio pedagogikoa aldarrikatzen ari diren bitartean, legeak jantokiari “zerbitzu osagarri” izaera besterik ez aitortzea. “Gu ez gara ikastetxeko parte sentitzen. Kanpoko zerbait bagina bezala da. Horren erakusle da guk ikastetxeko hezkuntza-proiektuan tokirik ez izatea. Jantokiari balio hezitzailea aitortu nahi badiogu, hezkuntza-proiektuan txertatu behar dugu”, dio Formosok. Sukaldaria da bera, Hezkuntza Departamentuaren baitako langilea eta argi du jantokia ikastetxearen barruan dagoenez, gainerako eskola orduei eta haietan lantzen diren irakasgaiei ematen zaien adinako garrantzia eman behar litzaiokeela: “Gure haurrek urtean 175 egunetan bazkaltzen dute jantokian, euren eskolako denboraren heren bat inguru igarotzen dute bazkalorduko denbora-tartean. Baina ordu horiei ez zaie garrantzirik ematen”. Ideia horrekin bat dator Andres ere, Atxuriko eskolako jantokiko hezitzailea: “Guk ere eskolaren parte izan behar dugula uste dugu, irakasleekin harreman estua eduki eta klaustroan lan egin. Bestela ezingo dugu eredua aldatu”. Oso estresatuta lan egiten dutela salatzen du: ratio altuekin —adibidez, LHko 1. mailan 25 ikasle ingururen ardura du begirale bakoitzak—, jateko denbora tarte txikiekin, zarata eta zalaparta handiarekin, espazio berean pilatutako haur multzo izugarriekin... “Gure estresa umeei transmititzen diegu. Beste sosegu batekin lan egin nahi genuke, haurrei denbora eta espazioa emanaz, baina ez daukagu modurik”.

Lanpostuei ‘duintasuna’ eman

Jantokietako hainbat sukaldari langile publikoak badira ere, behargin gehienek azpikontratatutako enpresetan dihardute. Jardun murritzetan egiten dute lan, koordinaziorako denbora gutxirekin eta zenbait kasutan, formazio premia handiarekin. Hala dio Formosok: “Gu ez gara merkantzia bat. Per-tsonak gara, gehienok emakumezkoak eta umeen heziketarako klabea den eremu batean egiten dugu lan. Beraz, dugun ardurari dagozkion baldintzak behar ditugu”. Hain zuzen ere, azpikontratazioak amaitu egin behar direla aldarrikatzen dute LABetik. Eta soldatak igotzea baino gehiago, bestelako baliabideak hobetzea eskatzen dute: “Gure lanaldia oso motza da eta lanaldi horretan ezin dugu ezer taxuz egin. Lana ondo egiteko ordu gehiago beharko genituzke”, dio Andresek. Hori hala, aurreko negoziazio-aldian, hiru ikasturtetan zehar, 40 greba egin zituzten jantokiko kudeaketaz ardura-tzen diren enpresa azpikontratatu horietako langileek, hiru eskakizun nagusi egiteko: batetik, homologazioa eskatzeko, alegia sukaldari publikoekin berdintzea; bestetik formazioa; eta azkenik, zentroarekin koordinatzeko orduak. “Urteko 6 ordu lortu genituen formaziorako eta 18 ordu koordinaziorako. Baina horrekin ezer gutxi hobetuko dugu”.

LABeko kideek uste dute jantokiko langileek izaera hezitzaileko profila eduki behar dutela, eta horrexegatik formazioa eskatzen dute. Ingurunetik, ordea, —enpresetatik, administraziotik edota eskola-komunitatetik— askotan euren aldarriekin aurrera egiteko oztopoak jasotzen dituztela salatzen dute: “Komunitatean tokia badaukagu, baina hezkuntza-proiektua martxan jartzean ez gara existitzen. Zerbitzu osagarri bat gara. Guk, berriz, argi dugu umeekin lan egiten dugula egunean hainbat orduz; aitortzen dugu formazio premia daukagula eta geure buruak prestatzeko gertu gaude, baina beste eragileek ere izaera hori aitortu behar digute. Horrela bakarrik emango diegu gure lanpostuei duintasuna”.

Baina jantokiari, sukaldeari eta bertako profesionalei ikusgarritasuna emateko filosofia aldaketa behar dela azpimarratzen dute zenbait adituk. Izan ere, hezkuntzaren arloan behin eta berriz aipatzen da eskolek etxeen antza izan behar luketela eta komunitate-giroari garrantzia eman behar litzaiokeela, baina, errealitatean, eskolarik gehienetan jangelak eta sukaldeak —baldin eta sukalderik badago— txokoren batean egon ohi dira, eta eskolak haiei bizkarra emanda. Eredu horri buelta eman behar litzaiokeela diote pedagogoek. Eta badira eredutzat har daitezkeen esperientziak ere. Esate baterako, Italiako Reggio Emilian, jantokiak nahiz bertako langileek sekulako rola jokatzen dute. Alfredo Hoyuelos doktore europarrak, Loriz Malaguzzi pedagogoaren hitzak oinarri hartuz, zera dio: “Normalean, sukaldea bazterren batean egoten da, baina eskolaren erdira eramaten bada, begi bistan uzten da bertan lan egiten duenaren profesionaltasun maila. Oso garrantzitsua da umeek sukaldean gertatzen dena ulertzea eta bertan lan egiten duten profesionalak baloratzea”.

Ildo berean, Malaguzziren beste esan batzuk ere aipatzen ditu Hoyuelosek: “Reggio Emiliako gure eskoletan, langile guztiek (hezitzaileek, sukaldekoek eta garbitzaileen taldekoek) bilera pedagogiko eta formazioko kurtso berberetan hartzen dute parte. Barneko harreman hau existitzen bada eta funtzionatzen baldin badu, helburu altuak lor daitezke: umeak askoz ere seguruago sentitzen dira, batetik; eta, bestetik, ikusten dute han dauden gizon-emakumeek batera egiten dutela lan, batera egiten dutela esfortzua eta, batez ere, batera pentsatu eta eztabaidatzen dutela”.

Bertakoa, garaiakoa eta osasuntsua

Eskoletako jantokiek tokian tokiko ekoizpena eta ekonomia lokalari ekarpena egiteko ere balio behar duela uste dute LABek, EHIGEk nahiz beste hainbat eragilek. Horrexegatik, elikadura burujabetzaren bidean jartzeko aldarria egiten dute. Jangelak, eredu berri baterantz izeneko txostenean hala aipatzen du LABek: “Jangelen eredu honek ekarpena egin behar dio gure portuen biziraupenari, arrantza eta nekazaritza alorrari, lehen sektorean enplegua sortzeari, produkzio agroekologikoari, tokiko ekonomiari eta gure ingurumena zaintzeari. (...) Gure apustua sasoiko elikagaiak gure ikastetxeetako sukaldeetara ekartzea da. Baina ez dugu horretan geratu nahi, ikasleei eta eskola-komunitate osoari horrek gure kulturan eta ekonomian zein osasunean dauzkan onurak azaldu nahi dizkiogu”. Horretarako, autokudeaketa eta in situ sukaldea bultzatzen dituzte sindikatutik, argi baitute elikadura-burujabetza sustatzeko eta jantokia hezkuntza-proiektuan txertatzeko, kanpoko catering enpresak kontratatzea ez dela bidea. “Ezagutu behar dugu zer jaten dugun, jaten dugun hori nondik datorren, nork ekoitzia den, nola bizi den elikagai horien ekoizlea, zenbat kostatzen den egunero jaten dugun ogia ekoiztea. Azken batean, gure herria ezagutu behar dugu, nahi dugun eredu horren alde egiteko. Ez dugu ahaztu behar gaur egun jantokietan dauden umeak izango direla biharko kontsumitzaileak”, argitzen du Formosok.

Antzeko iritzia du EHIGEk ere. Kalitatezko elikagaiak erabiltzearen aldarria egiten du elkarteak, bertako eta sasoiko produktuen alde ageri da, eta gaur egungo eredua nahiko modu kaskarrean baloratzen dute: “Kaloria gehiegizko menuak, proteinaz beteak, aurretik egindako eta frijitutako elikagai gehiegirekin... Cateringeko makro enpresen aurrean gaude, aukeratu ere egin ezin ditugunak. Eskolako langileek, monitoreek zein familiek ez dakigu ezer enpresari buruz. Zer erosten dute? Non? Jasangarritasun-irizpiderik jarraitzen al dute? Bertokoa erosten al dute? Zelan prestatzen dute janaria? Zein osagai erabiltzen dituzte? Osasungarriak al dira? Menuak zein irizpiderekin egiten dituzte?”.

Malgutasuna eta autonomia

B istan da gaur egungo eskoletako jantokien ereduak ez dituela asebetetzen hainbat familia, langile nahiz hezkuntza-eragile. Jangela zerbitzua unibertsalizatzea eta Hezkuntza Sailak bere gain hartzea lorpen handia dela onartzen dute gehienek, baina ez dute uste unibertsalizatze horrek uniformizazioa ekarri behar lukeenik. Kontrara, eredu “zurrun eta hertsiaren” aurrean, malgutasuna eskatzen dute, ikastetxeek autonomia izatea euren jantoki-ereduak diseinatzeko orduan eta zentro bakoitzean bazkalordua eta bazkalostea nolakoak izango diren erabakitzeko garaian.

EHIGEk eredu desberdinen alde egiten du apustu, tokian tokiko baliabideak lekuan lekuko errealitatera egokitu behar direla uste baitu. Imazek dioen moduan gaur egungo eredua malgutu eta ateak ireki behar litzaizkieke aukera desberdinei; hala nola, autokudeaketari, udal sukaldeak erabiltzeari, eskola-komunitateak berak enpresa aukera-tzeari... “Sukalderik ez daukanari aukera eman dakioke jatorduez arduratuko den enpresa aukeratzeko, berak diseinatutako irizpideen arabera”. Hala, eskolak aukera izango luke irizpide ekonomikoak ez ezik beste batzuk ere kontuan hartzeko: zer-nolako langileak dituen enpresa horrek, zein baldintzatan dauden, zer-nolako produktuak erabiltzen dituzten, elikagai ekologikorik erabiltzen ote duten… Imazen arabera, ez dago eredu idealik. Uste du aukera desberdinei eman behar litzaiekeela bidea eta ikastetxe bakoitzak izan behar lukeela aukera bere eredua erabakitzeko. Horrez gain, beste era bateko enpresei ere —enpresa txikiagoak, tokian tokikoak...— jantokietako zerbitzua emateko aukera zabaldu nahi diete. Izan ere, gaur egun homologazioa lortzeko eta Eusko Jaurlaritzak deitzen dituen lehiaketa-publikoetan parte hartu ahal izateko, gutxienez egunean 5.000 menu egiteko gaitasuna izan behar du enpresak, eta baldintza horiek betetzen dituzten organizazioak oso bakanak dira.

Larrabetzu eta Erandiokoak dira urte hauetan guztietan beren kudeaketari tinko eutsi dioten bakarrenetarikoak. Ez dira sartu Eusko Jaurlaritzaren kudeaketapean. Baina ordainetan, finantziazio guztia beste bide batzuetatik lortu behar izan dute. Duela lau urte inguru, ordea, beste hainbat eskolatako guraso-elkarteak ere lanean hasi ziren euren seme-alabek bertakoa, sasoikoa eta ahal dela ekologikoa jateko modua izan zezaten. Eta ahaleginak eman ditu fruituak: EHIGE bidelagun zutela eta Eusko Jaurlaritzaren baimenarekin lau ikastetxek proba pilotuan sartzeko modua izan dute. Horietatik hirutan autokudeaketaren eredua ari dira lantzen —Gernikako Allende Salazarren, Markina-Xemeingo Bekobentan, eta Laukarizko eskolan—; beste batean, aldiz —Urduñakoan, hain zuzen— herriko udal sukaldearen bidez eman nahi dute zerbitzua. Ikasturte honetan Allende Salazarren eta Bekobentan jarri dute bestelako eredu bat probatzeko sistema martxan. Beste biak helburu berarekin ari dira lanean.

Martxan diren proiektu pilotu horien kasuan, sukaldariak publikoak dira eta sukaldeko nahiz jantokiko baliabideez ere administrazioa arduratzen da. Hortaz, guraso-elkarteen egitekoa da monitoreak kontratatzea eta elikagaiekin zerikusia duen guztiaren ardura hartzea, alegia, aurrez catering-enpresek egiten zuten lana egitea. “Momentu honetan gu esperientzia-pilotu horiei laguntza ematen ari gara. Guretzat oso garrantzitsua da proiektu horiek ondo ateratzea, gero ebaluatzen direnean araudia aldatzeko aukera izan dezagun, eta beste eskola batzuetan ere euren bidea egiteko modua izan dezaten”, argitzen du Imazek.

Gastu berberarekin askoz ere kalitate hobea

Eskolako jantokia beste era batera kudeatu daitekeela probatzen ari den eskoletako bat Gernikako Allende Salazar da. Joan den irailetik, guraso elkarteak kudeatzen du euren seme-alaben bazkalordua. 640 umek eta 12 nagusik jaten dute egunero eskolan. Eta gurasoek nahiz administrazioak diru gehiago jarri beharrik gabe, elikagaien kalitatea nabarmen hobetu daitekeela ari dira erakusten —lehengo bikoitza gastatzen dute elikagaietan—, eta bide batez bertako elikagaien eta ekonomia lokalaren aldeko apustua egiten.

Lau urte atzera egin behar da Allende Salazargo proiektuaren ernamuina ezagutzeko. Zenbait guraso euren seme-alaben elikaduraren gainean kezkatzen hasi ziren, ikusten baitzuten gero eta deskonexio handiagoa zeukatela umeek jaten zutenarekiko: ez zekitela zer jaten zuten, jaten zuten hura nondik zetorren, eguneroko bazkariaren atzean nor zegoen… Hala, hamaiketako osasuntsuaren gaia eskolan landu ostean, jantokiaren inguruan zer edo zer egin ote zezaketen pentsatzen hasi ziren eta txosten bat lantzen hastea erabaki zuten eskolarekin eta beste hainbat eragilerekin elkarlanean. Horretan ari zirela, goitik behera, Eusko Jaurlaritzaren proiektu-pilotu batean parte hartzeko deia etorri zitzaien EHIGEren eskutik. “Aurreproiektu bat idaztea proposatu ziguten eta lanean hasi ginen”, kontatzen du Dabid Zelaia-Zugadi Allende Salazargo Guraso Elkarteko jantokiko lan-taldeko kideak.

Proiektu pilotuan sartzerako, nahiko argi zituzten helburuak Gernikako gurasoek, hilabeteak baitzeramatzaten jantokiaren gaia lantzen. Besteak beste, ondoko xedeak zerrendatzen ditu Zelaia-Zugadik:

Umeek osasuntsuago jatea. Euren seme-alaben elikaduraren ardura euren gain hartzeko premia sentitu zuten Allende Salazargo gurasoek: “Eguerdiko bi orduko tarte horretan gure haurrak ez genituen enpresa baten esku utzi nahi. Era berean, denbora eta espazio hori ere gure seme-alaben heziketarako baliatu nahi genuen, eta gure ekarpena egin eskola iristen ez den eremu horretan”. Jasangarritasunari bidea irekitzea. Helburu hau aurrekoarekin lotuta dagoela dio Zelaia-Zugadik, elikagaiak beste modu batera ekoizten badira jasangarriagoa izateaz gain ekosistemarentzat, haurren osasunerako ere hobea delako.Lehen sektorea bultzatzea eta gertuko ekonomia sustatzea. Eredu lokalean sinesten dute Gernikako gurasoek, “ahal denik eta eredu ekologiko eta naturalenean”. Era berean, Allende Salazarren neurriko eskola batek horrelako aldaketa bat eginez, eredu ekonomikoaren alorrean, paradigma aldaketa bat egin daitekeela aldarrikatu nahi izan dute. Zelaia-Zugadik azaltzen duen moduan, familia askorentzat eskolako jantokia eredu ari da izaten eta hainbat etxetako ohiturak aldatzen ari dira, horrek ingurunean izan dezakeen eragin ekonomikoarekin. Beste eskolentzat eredu izatea eta eskolaren batek antzeko bidea egin nahiko balu oinarri bat ematea, hutsetik hasi beharrik ez izateko.

Administraziopeko zortzi sukaldarirekin, eskolako irakasle arduradun batekin eta aurreko begirale berberekin —subrogazio bidez enpresarenak izatetik guraso elkartearenak izatera pasata— ekin diote bideari. Xedea da aurrez catering enpresak egiten zuen lana, alegia, jangelako hezitzaileen kontratazioa eta elikagaien kudeaketa guraso elkarteak egitea. Orotara, 500.000 euroko aurrekontua daukate, eta gutxi gora-behera, kopuru horretatik erdia langileei ordaintzeko erabiltzen dute, eta beste erdia elikagaiak erosteko. Gurasoek, gainontzeko eskola publikoetan bezala, 4,60 € ordaintzen dituzte egunean ume bakoitzeko. Non dago, ordea, aldaketa? Zelaia-Zugadik argi dio: 4,60 € horiekin lortzen den emaitzan, “azken batean, catering-enpresek bitartekaritza-lanerako erabiltzen zuten dirua aurrezten dugu eta diru hori jakietan inbertitzen dugu. Guk % 50 edo % 60 gehiago ordaintzen dugu kilo okela edo letxugak edo olioa. Ez familiek ez Eusko Jaurlaritzak zentimo bat gehiago jarri beharrik gabe kalitatean izugarri irabazi dugu”. Izan ere, Allende Salazargo gurasoek zuzenean erosten diete ekoizleei, eta mirariaren gakoa horixe dela uste dute. Gainera, lehenengo sektoreari ematen ari diren bultzada ekonomikoa ere esanguratsua da eta horrekin ere pozik daude, inguruko ekonomian eragiten ari baitira. Jardun erdiz koordinazio lanetarako pertsona bat kontratatzea ere lortu dute.

Urratsez urrats, mitoak apurtuz

Eskolako jantokian eredu berria ezartzeko lehen urratsa menuak egitea izan zen. 2016ko urtarriletik apirilera horretantxe aritu ziren nutrizionista baten laguntzarekin. “Sasoiko produktuak erabiltzea zenez gure xedea, menu guztiak egokitu behar izan ditugu, eta horrek sekulako lana eman digu”. Izan ere, menu bakoitzaren atzean ez daude izenak soilik —“porrupatatak eta petxuga piperrekin”, adibidez—, baizik eta baita gramajeak ere, alegia, haur bakoitzak elikagai bakoitzetik zenbat jan behar duen, edota menu bereziak —zeliakoak, arrautzarik jan ezin dutenak...—. Hala, pixkanaka, urte osorako beharko zituzten elikagaien zerrenda eta bakoitzeko kantitatea zehaztea lortu zuten.

Bigarren urratsa elikagai-behar horiek asetzeko hornitzaileak aurkitzea izan zen. “Egongo ote da gure inguruan haur horiei denei jaten emateko adina elikagai?”, galdera hori egiten zieten behin eta berriz, eta mitoak apurtzea tokatu zaie Allende Salazargo gurasoei. “Ba bai, ia dena bertakoa da. Eta ez dagoena kanpotik ekartzen dugu; lekaleak, arroza, laranjak edota platanoak, adibidez”. Hala, elikagaien zerrenda osoa 12 lotetan sailkatu zuten eta lote bakoitzeko lehiaketa-publiko bat egin zuten, puntuak nola eman euren irizpideen arabera adostuta.

Eta zein izan da emaitza? Zer jaten dute Allende Salzargo haurrek? Busturialdeko arrautza ekologikoak; Ondarroako arrain freskoa; Errigoitiko esnekiak; Gernikako ogi ekologikoa; Gizaburuagako kontserbak; Basatxerri izendapena duen txerrikia; Euskolabeldun behi okela; Arabako, Nafarroako, Ebroko eta Gaztelako lekaleak eta zerealak; Busturialdeko barazkiak; Busturialdeko, Nafarroako, Gaztelako, Valentziako eta Kanariar irletako fruta...

Allende Salazargo eskola-komunitatea, momentuz, oso pozik dago jantokiko funtzionamenduarekin. “Zerbait historikoa egiten ari garen sentsazioa dugu”. Uneotan, gida moduko bat osatzekotan dira, eraiki duten eredua estrapolagarria iruditzen zaielako: menuak nola egin, hornitzaileak nola aurkitu, osasunari dagokionez zer izan kontuan... “Gure nahia da guk egindako bidea beste batzuek aprobetxatzea eta hutsetik abiatu beharrik ez izatea”. Horrekin batera, bazkaltzeko haurrek izaten duten eguerdiko tarte horretan lantzeko baliabide pedagogikoak pretstatzen ere ari dira, eskolako irakasleekin eta zuzendaritzarekin elkarlanean.

Hain zuzen ere, Zelaia-Zugadiren hitzetan, jantokia eraberri-tzeko proiektua ondo ateratzeko klabeetako bat eskola-komunitatearen parte-hartzea eta eragile ezberdinekin elkarlanean aritzea izan da. “Guk argi izan dugu ez duela balio zenbait gurasoren artean proiektua egin eta gero gainerako eskola komunitateko kideei aurkeztea, baizik eta hasieratik, urratsez urrats, guztiekin batera egin behar dela lan. Guk zuzendaritzarengana jo genuen hasieratik eta pauso guztiak haiekin batera eman ditugu. Euren kezkak gure berberak baitziren: jantokiko makinaria administrazioarena izaten jarraitzea, irakasle arduraduna mantentzea, lehengo langileekin jarraitzea...”. Azken batean, arian arian lortu dute bidea urra-tzea, eta eginez ikasi dute, dakien jendearengandik edanaz, sukaldariekin egonaz, ingeniari agronomoengana joanaz, baserritarrekin hitz eginaz, nutrizionisten aholkuak jasoaz... Gustura daude emaitzarekin eta aurrera jarraitzeko irrikaz.

2017-01-01

> Hirugarren ingurunean (teknozientziak, sare telematikoak, interakzioko espazioak, Google, Facebook, Twitter...) teknopertsonak garatu dira, beste egitura mota bat. Pertsona fisikoak dira oraindik ere, juridikoak, baina horien gainean beste identitate

> Balia dezagun PISA

> JANTOKIAK AZTERGAI. Hiru gako aldaketarako: izaera hezitzailea, lanpostu duinak eta elikadura burujabetza

> HEIKE FREIRE. PEDAGOGOA ETA FILOSOFOA

> ARRETA GOIZTIARRA SANTO TOMAS LIZEOAN. Prestakuntza, zailtasunetan dauden haurrei erantzuteko benetako tresna

> Emmi Pikler

> ZERGATIK ETA ZERTARAKO DA BEHARREZKOA FILOSOFIA ESKOLAN?

> UHARTEAREAN ALTXORRA erakusketa

> IKASLE ENPIRIKOA

© 2012 HIK HASI Euskal Heziketarako egitasmoa

Errekalde hiribidea, 59 - Aguila eraikina, 1 · 20018 Donostia (Gipuzkoa)

T. (+34) 943 371 408 / E-posta: hikhasi@hikhasi.eus

Lege Oharra

×Close

Lege Oharra7116

Lege Informazioa

Informazio Gizartearen Zerbitzuen eta Merkataritza Elektronikoaren 2002ko uztailaren 11ko 34/2002 Legea betez, jakinarazi nahi dizugu www.hikhasi.eus interneteko domeinuaren titularra honako hau dela:

Sozietatearen izena: Xangorin Koop. E. Txikia

IFK: F20530036

Helbidea: Errekalde Hiribidea, 59 - Aguila Eraikina, 1, 20018 - Donostia (Gipuzkoa)

Telefono-zenbakia: 943 371 408

Helbide elektronikoa: hikhasi@hikhasi.eus

Erregistro-datuak: Gipuzkoako Probintziako Merkataritza Erregistroa, 1534. liburukia, 102. folioa, 8. atala, SS 10521 orria.

Baldintza Orokorrak

www.hikhasi.eus web gunea Xangorin, Koop. E. (aurrerantzean “HIK HASI”) enpresaren jabetzako web gunea da. Erabiltzailea borondatez sartu ahal izango da bertan, eta gainera, sartzea doakoa da. Web gune honetan nabigatzeak esan nahi du erabiltzaileak ezagutzen eta onartzen dituela bertako lege oharrak, erabilera baldintzak eta bertako pribatutasun politika. Erabiltzaileak ez baditu onartzen pribatutasun politika, cookie politika eta erabilera baldintzak hauek, eta beraz, ez badie onespena ematen, ezingo du web gune honetan nabigatu.

Web gune honetan sartzea eta bertako informazioari zeinahi erabilera ematea erabiltzailearen eta soilik erabiltzailearen erantzukizunpekoak izango dira. Hala, informazioa web gunearen helburuarekin bat eginda erabiltzeko konpromisoa hartu beharko du erabiltzaileak.

Erabiltzaileak ezingo dio eman, beraz, legez kontrako erabilerarik web guneko informazioari. Bide beretik, ezingo du web guneko informatika-sistemei kaltea eragin diezaiekeen ekintzarik egin.

Erabiltzaileek galarazita izango dute eduki faltsuak edo okerrak txertatzea edo jakinaraztea; esan nahi baita, ezingo dute eman HIK HASI, beste erabiltzaile batzuk edo hirugarrenak nahasteko moduko edukirik. Erabiltzailea bera izango da, horrenbestez, ematen dituen datuekin eragindako kalteen erantzule bakarra.

Ezin da erabili hirugarrenen datu pertsonalik, euren baimenik gabe. Era berean, debekatuta dago hirugarrenen identifikazio-datuak erabiltzea, beste pertsona edo entitate baten tokian jartzeko asmoz.

HIK HASIk ahalegin handia egiten du web gunean argitaratzen diren edukietan akatsik egon ez dadin. Beraz, beretzat gordetzen du edonoiz horiek aldatzeko eskubidea. HIK HASIk espresuki uko egiten dio web gune honetako edukietako akats edo hutsegiteengatiko erantzukizunari eta baita horien egiazkotasun-, zehaztasun- eta gaurkotasun-faltaren ondoriozko kalteengatiko erantzukizunari ere.

Web gune honek beste erabiltzaile batzuen iritzi eta ikuspegiak bil ditzake. HIK HASI ez da erabiltzaileen arau-urratzeen erantzulea izango. Horrenbestez, ezin ditu bermatu erabiltzaileek sortutako zeinahi edukiren ziurtasuna, eraginkortasuna eta egiazkotasuna.

Web gune honek beste web gune batzuetarako estekak jar ditzake. HIK HASIk ez du bere gain hartzen estekatutako gune horietako ezein edukiren erantzukizunik; izan ere, ez du horien gaineko eta horietan eskainitako eduki, produktu eta zerbitzuen gaineko erantzukizunik. Zerbitzu horien helburua, hain zuzen, erabiltzaileei beste informazio-iturri batzuen berri ematea da; horregatik, erabiltzailea soil-soilik bere erantzukizunpean sartuko da eduki horietara, bertan araututako baldintzen arabera.

HIK HASI ez da web gune honen edo bertako edukien erabileratik eratorritako edozein ondorio edo kalteren erantzulea izango, informatika-kalteak eta birusak txertatzea kontuan hartuta. HIK HASIk ez du bermatzen web gunean ez dela inolako birusik edo bestelako elementurik izango, kanpoko hirugarrenek txertatutakoak, eta erabiltzaileen sistema fisiko zein logikoei kalteak ekar diezazkieketenak; nolanahi ere, eskura dituen bitarteko guztiak erabiliko ditu, horrelakorik gerta ez dadin.

HIK HASIk beretzat gordetzen du noiznahi, aldez aurretik oharrik edo azalpenik eman gabe, web gune honetako diseinua, konfigurazioa eta informazioa aldatzeko edo ezabatzeko eskubidea, baldin eta beharrezkoa dela iruditzen bazaio. HIK HASIk ez du bere bizkar hartuko aldaketa horiek ekar ditzaketen kalteen erantzukizuna. Dena den, eskura dituen bitarteko guztiak erabiliko ditu, erabiltzaileei aldaketa horien berri emateko.

Harpidetzak

Web gune honetan sartzeak ez dakar, halabeharrez, datu pertsonalak eman behar izatea. Nolanahi ere, eskainitako zerbitzu batzuk erabiltzeko (esate baterako online erosteko, izena emateko, harpidetza eskatzeko,…) beharrezkoa da aldez aurretik datu pertsonalak ematea. Erabiltzaileak era askean emango ditu bere datuak.

Erabiltzaileak egiazko datuak, zehatzak eta osotuak emateko konpromisoa dauka, bai izena ematean, eta baita geroko jakinarazpenak gauzatzean ere. Hala, horien edozein aldaketaren berri emateko erantzukizuna ere izango du.

Erregistro-galdetegietan derrigorrezkotzat jotako eremuak hutsik utziz gero, HIK HASIk, beharbada, ez dio erabiltzailearen eskaerari erantzungo.

HIK HASIren hainbat zerbitzu erabiltzeak edo harpidetzeak esan nahi du erabiltzaileak onartu egiten dituela HIK HASIren baldintza orokorrak eta pribatutasun politika. Era berean, esan nahi HIK HASIk legezko interesa duela bere zerbitzuei buruzko edo merkataritza-hitzarmenak sinatuta dituen beste enpresa batzuen produktu eta zerbitzuei buruzko merkataritza jakinarazpenak bidaltzeko, nola posta arruntez, hala bitarteko elektronikoen bitartez. Jakinarazpenen hartzaileak, nolanahi ere, bere ezetza adierazi ahal izango du, edonoiz. Horretarako, idatzi bat bidali beharko dio HIK HASIri.

Jabetza intelektuala eta industriala

Web gune honen jabetza-eskubideak, eta baita bertako orrialde, pantaila, informazio, itxura zein diseinu, produktu eta zerbitzu, marka, logo, lelo eta gainerakoen jabetza-eskubideak ere, HIK HASIrenak dira, non eta ez den bestelakorik adierazten.

Web gune honetan sartzeak edo bertan nabigatzeak ez du esan nahi, inola ere, HIK HASIk bere jabetza intelektual edo industrialaren eskubideei uko egiten dienik, edo erabiltzaileari bere erabilera pertsonalerako utzi edo baimena (erabatekoa edo hein batekoa) ematen dionik. Norbaitek lan horiek baimenik gabe erreproduzitu, banatu, merkaturatu eta eraldatzen baditu, HIK HASIren jabetza intelektualaren eskubideak urratuko ditu.

Erabiltzaileak web gune honen titulartasunari kalteak eragingo lizkiokeen zeinahi ekintza ez egiteko konpromisoa hartuko du. Web guneko informazioa baimenik gabe erabiliz gero, edo titularren jabetza intelektual eta industrialaren eskubideei kalteak eraginez gero, dagokien lege-ekintzak egikaritu ahal izango dira, eta hala badagokio, hori egikaritzetik eratorritako erantzukizunak bete beharko dira.

Aldaketak

Baldintza hauek guztiak aldatu ahal izango dira, baldin eta HIK HASIk noizbait egokitzat jotzen badu; bai lege-aldaketei egokitzeko, bai bestelako hobekuntza batzuk egiteko. Aldaketa horiek indarrean egongo dira web gune honetan argitaratzen diren unetik aurrera. HIK HASIk eskura dituen bitarteko guztiak erabiliko ditu, erabiltzaileei aldaketa guztien berri emateko.

Pribatutasun Politika - Datu Pertsonalen Babesa

Atarikoa

Datu Pertsonalak Babesteko arautegiaren arabera, erabiltzaileei jakinarazi nahi zaie web gune honen bidez ematen dituzten datu pertsonalak XANGORIN, KOOP. E.ren tratamendu-sistemetan jasoko direla, horixe baita Tratamenduaren Erantzulea. Hala, jasotako kontsultei eta eskaerei erantzuteko, erabiltzailearekin harremanetan jartzeko, eskatutako zerbitzuen kudeaketa-lana egiteko, merkataritza-harremanetarako eta bere jarduerari legez dagozkion funtzio guztiak egiteko erabiliko dira. Era berean, eskatutako albiste buletina bidaltzeko eta erabiltzailearen intereseko izan daitekeen informazioa bidaltzeko erabiliko dira.

HIK HASIk argazkiak eta bideo grabaketak egin ditzake antolatzen dituen ekitaldi desberdinetan, beraz partaideen imajina eta ahotsa tratatuak izan daitezke, ekitaldiak dokumentatzeko helburuarekin, eta hala behar bada, datuak editatzeko, publikatzeko eta zabaltzeko HIK HASIren web gunean eta beste web kanaletan (batez ere www.hikhasi.eus web gunean eta HIK HASIk dituen sare sozialetako kanaletan), material dibulgatiboan eta enpresaren bestelako argitalpenetan, bai internetez, bai paperez edo beste euskarria erabilita. Era berean, zenbait argazki hedabideei komunikatuak izan daitezke.

Interesdunak kontrakoa ez badu adierazten, bere datuak epe zehatzik gabe kontserbatuak izan daitezke, Pribatutasun Politika honetan adierazitako helburuak betetzeko. Zure datuak tratatzeko oinarri juridikoak eskatutako zerbitzuak emateko kontratua betetzea, zure baimena, tratamenduaren erantzulearen legezko eginbeharrak betetzeko eta tratamenduaren erantzulea legezko interesa dira.

HIK HASIk erabiltzaileen datu pertsonalak pribatutasunez erabiltzeko eta horiek babesteko konpromisoa dauka; hala, eskura dituen baliabide guztiak erabiltzen ditu, interesdunen segurtasuna eta pribatutasuna bermatzeko. Erabiltzaileen datu pertsonalak isilpean erabiliko dira.

Datu pertsonalak biltzea

HIK HASIk ez dio erabiltzaileari datu pertsonalak emateko eskatzen, bere web gunean sartzeko; alabaina, zerbitzu batzuk erabiltzeko (esate baterako, izen emateko, erosketa bat egiteko edo harpidetzeko), ezinbestekoa da erabiltzaileak datu pertsonalak ematea.

Erabiltzaileak era askean eta borondatez emango ditu bere datuak. HIK HASIk erabiltzaileak eskatutako zerbitzua jasotzeko beharrezkoa den informazio pertsonala baino ez du eskatuko.

Erabiltzaileak galarazita izango du eduki faltsuak edo okerrak txertatzea edo jakinaraztea. Erabiltzaileak ezingo du erabili hirugarrenen datu pertsonalik, euren baimenik gabe. Era berean, debekatuta dago hirugarrenen identifikazio-datuak erabiltzea, beste pertsona edo entitate baten tokian jartzeko asmoz. Erabiltzailea bera izango da, horrenbestez, ematen dituen datuekin eragindako kalteen erantzule bakarra.

Erabiltzailearen ardura eta beharra izango da emandako datuen zehaztasuna, zuzentasuna eta egiazkotasuna bermatzea eta, behar den kasuetan, datu hauek eguneratzea. HIK HASIek ez du honen inguruko erantzukizunik hartuko bere gainean.

Web gune honen bitartez informazioa bidali behar bada, ezinbestekoa da honako pribatutasun politika hau eta web gunearen baldintza orokorrak onartzea.

Interesdunen eskubideak

Zure datuak ikustea, zuzentzea, ezereztea, tratamendua mugatzea, tratamenduari aurka egitea eta portabilitatea eska dezakezu, baita zure baimena ezeztatu eta gai honi buruzko beste eskariren bat egin ere. Horretarako, idatzi bat bidali beharko diozu Tratamenduaren Erantzuleari, helbide honetan: Xangorin, Koop. E., Errekalde Hiribidea, 59 - Aguila Eraikina, 1, 20018 - Donostia (Gipuzkoa), telefonoa: 943 371 408 edo, bestela, hikhasi@hikhasi.eus helbide elektronikoaren bitartez.

Eskaerarekin batera, interesdunaren Nortasun Agiriaren kopia bidali beharko da. Eskaera lege-ordezkari moduan egiten baduzu, berriz, Nortasun Agiriaren kopia ez ezik, ordezkaritza horren egiaztagiria ere bidali beharko duzu.

Eskariari emandako erabakiarekin ados ez bazaude edo erreklamazio bat jarri nahi baduzu, kontrol aginte eskudunera jo dezakezu, kasu honetan, Datuak Babesteko Bulegoa (www.aepd.es).

Segurtasun-neurriak

HIK HASIk, bere tratamendu-sistemetan dauen datu pertsonalak erabiltzean, datuen segurtasuna bermatzeko eta horiek aldatzea, galtzea edo baimenik gabe erabiltzea saihesteko beharrezkoak diren neurri tekniko eta antolamendu neurriak hartuko ditu. Betiere, teknologia-egoera, bildutako datuen izaera eta horiek izan ditzaketen arriskuak kontuan izanda; bai giza jardunak eragindakoak, bai ingurune fisiko zein naturalak eragindakoak. Horretarako, aintzat hartuko du datu pertsonalak biltzen dituzten fitxategien segurtasun neurriak aplikatzeari buruz indarrean den legedia. Nolanahi ere, erabiltzaileei argi adieraziko zaie segurtasun-neurri informatikoak ez direla erasoezinak, eta ondorioz, gerta litezkeela legez kanpoko esku-hartze edo esku-hartze bidegabeak, baina ez liratekeela HIK HASIren erantzukizunpekoak.

Trafiko-datuak

HIK HASIren web guneak, zerbitzu hobea eskaintzeko asmoz, erabiltzailearen IP helbidea erregistratu dezake. Era horretan, gerora, datuak prozesatu ahal izango dira, esate baterako, ikusitako orrialdeen kopurua, bisiten kopurua eta web-orriko bisitarien jarduera eta erabilera-maiztasuna zein izan den aztertzeko.

Erabiltzaileak aurretiko baimena ematen dio HIK HASIri bere IP helbidea tratatzeko web gune honetan sartzen denean. Horrela, ez da beharrezkoa izango baimen hau jasotzea web gunean sartzen den bakoitzean.

Aipatutako helburua lortzeko, Google Analytics-ekin ari da web gune hau neurtzen eta aztertzen. Aztertzaile horrek orrialdeetako markak eta cookieak erabili ahal izango ditu, HIK HASIren web guneko orrialdeetan gertatzen dena aztertu ahal izateko.

Indarraldia

HIK HASIk beretzat gordetzen du bere pribatutasun-politika aldatzeko eskubidea, bai ordura arteko irizpideak aldatu dituelako, bai lege- edo jurisprudentzia-aldaketak izan direlako. HIK HASIk aldaketaren bat eginez gero, ordea, testu berria web gune berean argitaratuko du, eta erabiltzailea berehala ohartuko da. Dena den, erabiltzailea web gunean sartzen den unean bertan aurreikusita dauden arauek arautuko dute erabiltzaileekiko harremana. Horregatik, HIK HASIk gomendatzen dizu aldian-aldian sartzeko pribatutasun-politika horretara

Jurisdikzioa

HIK HASIren eta erabiltzailearen artean sortutako harremana, hain zuzen, aplikatzeko modukoa den legediari eta eskumena daukan jurisdikzioari buruz indarrean den araudian xedatutakoak arautuko du. Nolanahi ere, araudiak aurreikusten badu aldeek eskumen baten mende jarri behar dutela, HIK HASI eta erabiltzailea, dagokien beste zeinahi eskumeni espresuki uko eginda, Donostiako Epaitegi eta Auzitegien menpe jarriko dira.

Erabiltzaileak ez baditu baldintza hauek betetzen edo web gunean azaltzen diren edukien okerreko erabilera egiten badu, HIK HASIk zuzenbideak ematen dizkion neurri zibilak eta penalak hartuko ditu ez-betetze hauek zigortzeko.


Bat-batean oso zorigaiztoko sentitu nintzen, nahiz eta eserita nengoen sofa bertan hondoratzeko bezain biguna izan.

Wilde sargasso sea, J. Rhys

Monike

Astelehen goiza zen. Monikek eta Karlek ez zuten lanik egin behar. Karlen etxean lo egin zuten eta berandu esnatu ziren. Monikek pentsatu zuen, elkarrekin ateratzen zirenetik ez zutela eduki egun oso bat beraientzat bakarrik. Bi hilabete igaro ziren lehenengo aldiz amodioa egin zutenetik, eta astelehen hartara arte ez zuten bi egunez segidan elkarrekin lo egin. Horregatik zen egun berezia Monikerentzat. Nolabaiteko garaipena zen esnatu eta erlojuaren aurkako lehian egon ordez egun osoa elkarrekin igarotzearen perspektiba. Karlek Monikek baino denbora luzeago zeramanez hiri hartan bizitzen, berak erabaki zuen goizean Lorategi Botanikora joango zirela. Esnatu zenean muxuz jantzi zuen Monike, besapeetatik hasi eta orpoetaraino; hatzak milizkatu zizkion banan-banan, eskuetakoak eta oinetakoak. Monikek pentsatu zuen egiazki goiz hartan egin zutela amodioa lehenengo aldiz, eta poztu egin zen. Zerbait aldatu zen eta ez zuen arrazoiak jakiteko inolako presarik. Lorategi Botanikoko harrizko landareekin liluraturik gelditu zen Monike, eta Michael Enderen harrizko izakitxoak gogoratu zituen. Karlek nahiago zituen enbor zuzeneko arbola hegoafrikarrak. Eskutik heldurik egin zuten ibilbide osoa, Karlek gogoz ezagutzen baitzuen lorategia. Axolagabeki bezala azaldu zizkion toki hartako marabillak. Garai batean lorazain egin zuen lan eta ordutik, hiri berri batera iristen den bakoitzean, hango lorategietara joan ohi da lore eta landare artean irakurtzera. Negutegi zaharrera eraman zuen, bere tokirik kuttunenera. Bertan, burdinazko zutabe modernistak eta antzinako ureztatze metodoak mantentzen ziren oraindik. Ur-baporea askatzen zuten makinei begira gelditu zen Monike; negutegiko sabaitik zintzilikaturik zeuden, eta gargolen antza hartu zien une batez. Ur-baporeak gorputza estal ziezaion utzi zuen. Berdin zitzaion goiz hartan makillajea hondatu eta ilea zakartzea, erakargarria sentitzen zuen bere burua eta gozatu egin nahi zuen. Karl atzean ipini eta gerritik heldu zion, bera ere bapore euriarekin bustiz. Lepoan lotzen zen soinekoa zeraman Monikek, eta Karlek atzetik zimiko bigunak egin zizkion titiburuetan. Bularrak tinko heldu zituen soinekoaren barrutik. Monikek zakila sentitu zuen bizkarraldean, nagiak kentzen ari zen aberetxoa. Monikeri okurritu zitzaion une hura magiaz beterik zegoela, bakarra zela, eta pentsatu zuen ordura arte ez zutela inoiz amodioa ohetik kanpo egin. Negutegian egitearen ideiak are gehiago eszitatu zuen. Muxu luze bat eman zion Karli, bere kontra estutu zen. Orduan Karlek barre egin zuen, eta kontatu zion behin lorazainak amodioa egiten harrapatu zuela toki hartan bertan ikaskide batekin, eta benetan lotsagarria izan zela; lanean hasi zenera arte maiz joaten zela hara, eta faltan hartzen zuela harrizko banku batean eseri eta Indi gaztaina baten azpian argiak utzi arte irakurtzen gelditu ahal izatea. Eskutik heldu zion berriro eta baratzeak ikustera eraman zuen. Bidean Monikek ez zuen deus esan, arreta minimoa jarri zuen Karlen monologoan baieztapen gaixo batzuk txertatzeko eta, dezepzionaturik, pentsatu zuen mundu honetan ezer ez dela autentikoa, baizik eta noizbait, lehenengo aldian autentikoa izan zen zerbaiten kopia itsusia.

Karl ezagutu zuenean Mikelekin zebilen Monike.

Mikel eta Monike

Bi urte eta erdiz ibili ziren elkarrekin. Lehenengo aldiz oheratu zireneko biharamunean elkarrekin gosaltzera joan ziren Monike eta Karl, honen auzuneko kafetegi batera, eta han sartu zen Mikel tabako pakete bat erostera. Ikusi zutenean, paretak estaltzen zituzten National Geographic-eko argazkien eta dekorazio kastizoaren arteko kontrasteari buruz hizketan ari ziren Monike eta Karl. Ez zen azalpenen beharrik egon. Mikelek Monikeren lagun eta ezagunak ezagutzen zituen, denak, eta arlote hura ez zuen sekula ikusi. Interes antropologikoarekin bezala aztertu zuen bezperan Monikerekin oheratu zen gizona, eroso egon ez zedin ahaleginak eginez. Behin-behineko mendekua erridikuluan oinarritu zuen Mikelek, eta Karlek totelka hitz egitea lortu zuen arte ez zituen agurtu. Monikeri ez zion jaramonik egin. Joan baino lehen begiratu zuen soilik, eta Monikeri otu zitzaion benetan maitemindurik behar zuela Mikelek horrela begiratzeko. Mikelek zion maitasunaz harrotu zen segundo erdi batez. Gero Karlen aurrean gelditu zen bakarrik, kruasana esku artean, maite ere ez zuen baina bizitza aldarazi zion gizonari zer esan ez zekiela.

Argitasuna

Arratsaldeko hiruretako argitasunak luzatu zuen Monike eta Mikelen arteko harremana. Argitasunak min guztiak orekatu zituen denbora luzez. Monikeren etxeko sofan etzanda, pertsiana erdiraino jaitsirik, Mikelek eta Monikek eguneroko urrezko hamabost minutu horiek xahutzeraino gozatu zituzten. Eguzkiak aurpegian jotzen zien horrelakoetan, eta begiak itxirik, besarkaturik, gozo egoten ziren hizketan eta laztan artean, bat-batean argia zuritu eta zutitu beharraren ordua ailegatu arte. Arratsaldea Monike eta Mikelen aurpegietan. Argitasun haren pean bikoterik zoriontsuena sentitu izan ziren, eta zoriontasun garden bat zela sentitzen zuten gainera, ordezkaezin eta bakarra, sakratua. Monikek pentsatzen zuen ez zela argitasuna soilik, baizik eta horizontaltasunak berez inposaturiko su-etena, botere oreka; baina ez zion inoiz Mikeli horri buruzko ezer esan, une hura interpretazio arraroekin ez lohitzeko.

La double vie de Veronique-ren musika Mikelen etxean.

Badirudi probokazioagatik jartzen dutela musika hori. Giroa tinkotu, gero hausteko. Tonifikazio sentimentalerako ariketa baten parte dirudi. Mikelek ez du ulertzen, Monikek gau hartan berarekin baino beste lagun batekin afaltzea nahiago izatea. Egiazki, Monikek nahiago du Mikelekin afaldu lagunarekin baino, baina jasangaitza zaio Mikelen ahulezia eta ez du amore emango, lagunarekin afalduko du. Monikek badaki pasioagatik dela Mikelen haserrea, eta berea ere bai, pasio horri erantzun apasionatu bat emateagatik. Hitzordura doan bitartean malkoak xurgatu ditu, eta pentsatu du Mikelengana joango dela afaldu eta berehala, berdin duela batzuetan zeken jokatzen badu, zekenkeria maitasunak eraginda bada. Maitasunaren izenean denak balio duela pentsatzen du; eta Mikelek eromeneraino maite duela sentitzen duenez, afaria bukatu eta harengana itzultzeko gogoz iritsi da jatetxera.

Karlena beranduago gertatu zen.

Monike eta Karl

Monikek garbi ikusten zuen etorkizuna. Arazoa zen egunero modu ezberdinez ikusten zuela garbi, eta egun hartan, Mikelekin sesioa izan eta gero, garbi ikusi zuen, jakin zuen, gizon haren eta bere arteko harremana bukatu egin zela, fini betiko. Karlek lan egiten zuen tabernara joan zen kafea hartzera eta, ordura arte armateria dosi txikietan erabili bazuen ere, egun hartan, bere nobioarekin etorkizunik ez zeukala jakin zuen egun hartan, proposamenezko begiradekin bonbardatu zuen walkiria baten semea behar zuen kamarero hura. Horrelakoetan ahotsa aldatzen zitzaion nahi gabe, tonu pare bat altuagoa bihurtuz, eta begiak itxi-irekitzen zituen ohi baino erritmo azkarragoan. Gizonezkoak. Gizonezko guztiak berdinak dira. Zarete. Ez zaituztet ulertzen eta berdin zait, ez zaituztet ulertu nahi. Monikek bazekien diskurtsoak ez zuela inolako sinesgarritasunik, estandarra zela, baina berdin zitzaion, ez zuen inolako gogorik diskurtso hori erabiltzen zuten emakumeengandik ezberdintzeko.

Biharamunean gertatu zen aipaturikoa, Mikelek kafetegian harrapatu zituenekoa, Monikek kruasanarekin zer egin ez zekienekoa.

Karlen etxera itzuli ziren, eta Monikek ezer jazo izan ez balitz bezala jardun zuen. Bukatu da, betiko. Hobe horrela. Ikusi duzu zeinen harroa den? Bera hondoratu ordez zu hondoratzen saiatu da. Goiz hartan ere Monikek, aurreko egunean bezala, pentsatzen jarraitzen zuen; garbi zeukan Mikel eta bere artekoa bukaturik zegoela. Ez zen errudun sentitzen, baizik eta koherente. Eta hala ere barkamena eskatzeko deitu zion.

Mikel eta Monikeren lagunak

Mikel eta Monike ezagutzen zituztenek zioten, ez zutela sekula halako bikoterik ikusi, kodigo propio eta pribatu baten jabe, mundu estralurtar batean bizi zirela zirudien edo ingurukoak baino bizpahiru zentimetro gorago bederen. Ezagutzen zituztenek, haiek elkar maite zuten bezala maitatuak izateko nahia sentitzen zuten maiz; eta arrazoi horregatik neska askok desiratzen zuten Mikel, jakin gabe benetan desiratzen zutena, Mikelek Monikerekin egiten zuen lez, haien edertasun xelebrea, sormen eroa, begien distira, pasio bortitza, inteligentzia fina, azal gozoa, irribarre hauskorra, lizunkeria sotila goraipatzea zela. Alta, harramazka txikienaren azpitik hauskortasuna zerion harremanari. Eta hori zen tragedia, oinazeak sostengatua zela maitasuna.

Monikek ez luke maitemin hitza erabiliko Karlekiko sentitzen zuena adierazteko.

Karl

Objektiboki asko gustatzen zitzaion: esku fin eta trebeak zeuzkan, ahots lakarra eta elkarrizketa azkarra, matrailezur germanikoa; eta hala ere ez zegoen Karlekin maitemindurik. Monikek uste zuen bere erruagatik zela eta konponbidea zuela, oraindik maitemintzeko denbora zegoela. Mikel abandonatu izanagatik inkontzienteki bere buruari inposaturiko zigorra iruditzen zitzaion, erruduntasun konplexua. Teoria psikoanalitiko horiek ordea ez ziren erraien lagun, eta Monikek berdin sentitzen jarraitzen zuen goizean esnatu eta Karlen eskua bere sabelaren gainean sumatzen zuenean. Edo berdina dena, Monikek fitsik sentitu gabe jarraitzen zuen goizean esnatu eta Karlen eskua bere sabelaren gainean sumatzen zuenean. Hasieran, Karlen interes ezak harremana orekatu zuen, behar adinako erakarpena ekarri zion, baina Karlen interesa puztuz joan zen heinean urtuz joan zen Monikeren ilusioa. Lorategi Botanikotik irten zirenean pentsatu zuen Monikek horri buruz, eta goibeldu egin zen. Harrizko landareen ondotik igaro zirenean, haien keinu hitsaz jabetu zen. Erotu izanaren sentsazioa izan zuen une batez Monikek, ohartu zenean, pare bat ordu lehenago, munduko emakumerik zoriontsuena sentitu zela Karlen ondoan, unearen autentikotasunagatik maitemindurik sentitu zenean.

Orain, aldiz, zorigaiztokoena zen.

—Zein da zuk gehien maite duzun lorea?

Mikel

Mikelek dena mitifikatzeko joera zuen: filmak, tabernak, pertsonak, abestiak, urteak. Makina bat mito eraiki zuten Monike eta Mikelen artean.

Mikelek Monike mitifikatu izana gorrotatu zuen. Monike ez zen ez hain maitale ona ez hain polita ez hain azkarra. Elkarrekin igaro une zoragarrienak ere ahaztuko zitzaizkion noizbait. Baina orduan, zertarako existitu ote ziren? Zertarako une, abesti, toki eta maitale zoragarriak oroimenean gorderik betiko ez baziren?

Monikeren etxepetik igarotzen ari da Mikel, elkarrekin usaindu izan duten zuhaitz loratuaren azpitik, hainbatetan aterpe izan den autoaren albotik, terrazatik hainbestetan miretsi duten bitsezko zerupetik.

Karlen etxea

Beti Karlen etxean egiten dute lo. Lagun batekin bizi da, baina laguna beti kanpoan da. Barrualdera ematen duen etxea da, ia altzaririk gabekoa, paretak errekortez zipriztinduak. Erosoago sentitzen da han Monike, babestuago. Bere etxean Mikel dago oraindik. Mikelen musika. Mikelen marrazkiak. Mikelen orkatila bihurrituarentzako pomada. Lorategitik bueltan Karlen etxera joan dira. Zer daukazu? Zer gertatzen ari da burutxo horretan? Monikek irribarre eginez besarkatu du eta, bere gorputzetik aldendu denean, begietara begiratu dionean, pentsatu du zoragarria dela, eta goibel jarraitu du.

Objektiboki zoragarria da, pentsatu du, eta tristuraz beterik besarkatu.

Monike eta Mikelen etxea

Arratsaldea Mikel eta Monikeren aurpegietan. La double vie de Veronique. Ezpain hotzezko muxuak. Zeta-ren kapitulu xuxurlati bat gauero. (Hirugarrenez irakurtzen ari zitzaion harremana bukatu zenean). Beti algara eragiten zion ispiluaren txistea. Haxixezko bainu apartsuak. Goizaldeko freskatzea terrazan. (Goazen ohera). Coca-cola eta patatazko zinema uneak. Magno usaina Mikelen ile garbitu berrian. Bizipenei, denborari eta emozioei arrotzak zaizkien objektu inozenteen bilduma apaletan: Marguerite Durasen hilobian aurkituriko txanponaren fede ona, gau epel batean urtu zen kandelaren eite iradokitzailea, argazki bat eta Monikeren begi distiraren anakronismoa kanpin ondoan.

Objektiboki

Zordun sentitzen zen Karlekin. Bizitza konpartitzeko proposamenari baietza emateagatik zorra. Eta bere esku trebeak eta bere ilaje hori nahastua eta bere ahotsa. Apustua egina zegoen: Karl. Oraina Karl zen eta elkar maite zuten. Monikek pentsatu zuen ederra zela eta haur politak eduki zitzakeela berarekin. Egun hartan Monikek Mikelen eta bere etxea izan zenera eraman zuen Karl lehen aldiz. Intxaur eta ezti entsalada prestatu zion; bigarrenerako, plantxan egindako entrekota gazta-urdin saltsarekin. Bazkalostean La double vie de Veronique-ren musika jarri zuen, eta Karli azaldu zion entzuten ari zirena La double vie de Veronique-ren musika zela. Monikek abegikor begiratu zion Karli. Irribarre egin zuen gero. Eskutik helduta eraman zuen sofara. Mikeli gustatzen zitzaion bezala jaitsi zuen apur bat pertsiana. Bata bestearen ondoan etzanda, argitasunak busti zitzan utzi zuten. Ez al da zoragarria argiak aurpegian jotzen duenean?

Apustua egina zegoen: Karl, eta zoragarria zen objektiboki. Monikek azkeneko aldiz begiratu zuen, modu zalantzatian; atzamarrekin ilea orraztu zion eta, argitasuna gatz koloreko etorri baino lehen, maite zuela esan zion lehendabiziko aldiz. Atsekabez beterik besarkatu zuen, arratsaldea haien gainean pausatzen ari zelarik.


Isabel II.a erreginak Zarautzen igaro zituen udaldien ondorioz, hiriak ospea lortu zuen, eta goiko klaseetako jendea eta pribilegiatu asko hasi zen bertaratzen uda pasatzeko. Ordura arte dunaz beteta egondako lur-eremua udaldiko luxuzko etxez bete zen. Maria Pilar izeneko txaletean, Balduino eta Fabiola Belgikako erregeek Zarautzen igaro zituzten udaldiak.

1987. urtean, guztiz zaharberritu zen, urte batzuk lehenago sute batean erre ondoren. Hegoaldean kokatzen zen leiho nagusia aldatu egin zen funtzionalitate arrazoiak zirela eta. Lehenengo solairuan, begiratoki bat gehitu zen.


Azaroaren 30ean, Lankuk eta Bizkaiko Foru Aldundiak, EMAKUMEAKen kongresu aurreko jardueren barruan, ‘Ez da kasualitatea’ jarduera antolatu zuten, emakumeek egindako bertso saioa.

2009tik, ehunka ‘Ez da kasualitatea’ egiten dira Euskal Herriko plazetan. Dozenaka emakume bertsolarik abestu dute horietan eta erreferentziazko emanaldi bihurtu dira bertsolari, afizionatu eta feminista zale eta gai-jartzaileen artean. ‘Ez da kasualitatea’ bat-bateko bertso saioa izan zen. Gai-jartzaileak proposatutako gaien inguruan gitarren, biolinaren edota saxoen musika inprobisatzen dute bertsolariek.

Bertso saio honetan Irune Basagoiti, Onintza Enbeita, Nerea Ibarzabal, Miren Amuriza eta Idoia Anzorandia gai jartzaileak hartu zuten parte, Gari Otamendi eta Ixak Arruten musikaz lagunduta. ‘Ez da kasualitatea’-k umorea, jolasa, hausnarketa, bertsolari feministen arteko konplizitatea, musika eta bertsoak uztartu zituen.

BIDEO LABURPENA

ARGAZKI GALERIA

EMAKUMEAK Izan Ser To be

© Enplegua, Gizarte Inklusioa eta Berdintasuna Sustatzeko Saila - Departamento de Empleo, Inclusión Social e Igualdad | Bizkaiko Foru Aldundia - Diputación Foral de Bizkaia

Instagram

Youtube

Mail

Scroll to top

Gure webgunean cookieak erabiltzen ditugu esperientziarik garrantzitsuena eskaintzeko, zure lehentasunak gogoratuz eta bisita errepikatuak. "Onartu guztiak" sakatuz, cookie GUZTIAK erabiltzea onartzen duzu. Hala ere, "Cookie ezarpenak" bisita dezakezu baimen kontrolatua emateko.

Cookie-en konfigurazioaOnartu guztiak

Eman baimena

Close

Pribatutasun-laburpena

Web gune honek cookieak erabiltzen ditu web gunean nabigatzen ari zaren bitartean esperientzia hobetzeko. Horietatik, beharrezko kategorietan sailkatzen diren cookieak zure nabigatzailean gordetzen dira, funtsezkoak baitira web gunearen oinarrizko funtzionaltasunen funtzionamendurako. Hirugarrenen cookieak ere erabiltzen ditugu, webgune hau nola erabiltzen den aztertzen eta ulertzen laguntzeko. Cookie hauek zure nabigatzailean soilik gordeko dira zure baimenarekin. Cookie hauek ezabatzeko aukera ere baduzu. Baina cookie hauetatik kanpo aukeratzeak eragina izan dezake zure nabigazio-esperientzian.


Wikipedia honetan hizkuntzen loturak orriaren goiko aldean daude, artikuluaren izenburuaren eskuinaldean. Joan gora.

Bilatu

Sortu kontua

Hasi saioa

Tresna pertsonalak

Sortu kontua

Hasi saioa

Izena eman gabeko erabiltzaileentzako orrialdeak gehiago ikasi

Ekarpenak

Eztabaida

Edukiak

mugitu alboko barrara

ezkutatu

⇑ Gora

1Garapena

2Parteak

Erakutsi/ezkutatu Parteak azpiatal

2.1Ganbera espirala

2.2Aurre-banatzailea

2.3Banatzailea

2.4Errotorea edo errodetea

2.5Xurgatze-hodia

3Aplikazioak

4Kanpo estekak

Eduki taularen ikusgarritasuna aldatu

Eduki taularen ikusgarritasuna aldatu

Francis turbina

37 hizkuntza

العربية

Български

Català

Čeština

Dansk

Deutsch

English

Español

Eesti

فارسی

Suomi

Français

हिन्दी

Hrvatski

Magyar

Հայերեն

Bahasa Indonesia

Italiano

日本語

한국어

Limburgs

Nederlands

Norsk nynorsk

Norsk bokmål

ਪੰਜਾਬੀ

Polski

Português

Română

Русский

Srpskohrvatski / српскохрватски

Slovenčina

Slovenščina

Svenska

Türkçe

Українська

Tiếng Việt

中文

Aldatu loturak

Artikulua

Eztabaida

euskara

Irakurri

Aldatu

Aldatu iturburu kodea

Ikusi historia

Tresnak

Tresnak

mugitu alboko barrara

ezkutatu

Ekintzak

Irakurri

Aldatu

Aldatu iturburu kodea

Ikusi historia

Orokorra

Honanzko esteka duten orriak

Lotutako orrietako aldaketak

Fitxategia igo

Orri bereziak

Lotura iraunkorra

Orri honen datuak

Artikulu hau aipatu

Wikidata itema

Inprimatu/esportatu

Liburu bat sortu

Deskargatu PDF formatuan

Inprimatzeko bertsioa

Beste proiektuetan

Wikimedia Commons

Wikipedia, Entziklopedia askea

Francis turbina zaharra

Francis turbina James B. Francisek garatu zuen. Erreakziozko turbomakina motorra eta fluxu mistokoa da.

Francis turbinak turbina hidraulikoak dira, eta jauzi eta emari askotarako diseina daitezke. Bi metrotik ehunka metrorainoko desnibeletan lan egiteko gai dira. Horri eta eraginkortasun handiari esker, turbina-mota hori da munduan gehien erabiltzen dena, batez ere zentral hidroelektrikoetan energia elektrikoa ekoizteko.

Garapena[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Noriak eta turbina hidraulikoak hainbat motatako errotei eragiteko erabili izan dira historikoki, nahiz eta nahiko eraginkorrak ez izan. XIX. mendean, turbina hidraulikoetan lortutako hobekuntzei esker, ur-jauzi bat zegoen tokietan lurrun-makinarekin lehiatu ahal izan ziren.

1826an, Benoît Fourneyron ingeniari frantsesak eraginkortasun handiko kanpo-fluxuko turbina bat garatu zuen (% 80ko eraginkortasuna). Ura tangentzialki bideratzen zen turbinaren errodetetik, eta bira eragiten zuen. 1820 inguruan, Jean-Victor Ponceletek barne-fluxuko turbina bat diseinatu zuen, printzipio berak erabiltzen zituena, eta S. B. Howd-ek patente bat lortu zuen 1838an EEetan. AEB antzeko diseinu baterako.

1848an James B. Francisek diseinu horiek hobetu zituen eta %90eko eraginkortasuna zuen turbina bat garatu zuen. Orain arte egin den turbinarik eraginkorrena sortzeko printzipio eta metodo zientifikoak aplikatu zituen. Are garrantzitsuagoa, metodo matematiko eta kalkulu-grafikoek turbinen diseinuari eta ingeniaritzari dagokienez lortutako garapen-maila hobetu zuten. Metodo analitikoei esker, eraginkortasun handiko turbinen diseinu seguruak egin ziren.

Parteak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ganbera espirala[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Errodetearen sarreran fluidoa uniformeki banatzeko funtzioa du. Espiralean edo barraskiloan, fluidoaren batez besteko abiadurak konstante egon behar du haren puntu bakoitzean. Zeharkako sekzioa angeluzuzena edo zirkularra izan daiteke, azken hori da erabiliena.

Aurre-banatzailea[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Beso mugigarri zuzentzailea (horiz) emari minimoa izateko konfiguratua.

Guztiz egiturazko funtzioa duten beso finkoez osatuta dago, kaxa espiralaren egiturari eusteko eta zeharkako zurruntasuna emateko; gainera, galera hidraulikoak minimizatzeko forma hidrodinamikoa dute.

Banatzailea[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Beso mugigarri zuzentzailez osatutako organoa da, eta ura gurpileko besoetara (finkoetara) behar bezala bideratzea eta onartutako emaria erregulatzea du helburu. Hala, turbinaren potentzia aldatu egiten da, ahal den neurrian sare elektrikoaren karga-aldaketetara egokitzeko, eta, aldi berean, fluidoa helbideratu, makinaren errendimendua hobetzeko. Horri Fink banatzailea deitzen zaio.

Errotorea edo errodetea[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Francis turbinaren errotorea

Turbinaren bihotza da, hemen gertatzen baita makinaren eta fluidoaren arteko energia-trukea. Oro har, gurpiletik pasatzean, energia zinetikoa, presio-energia eta energia potentziala batzen dira. Turbinak energia mekaniko bihurtzen du energia hori, eta errodetearen biraketan agertzen da. Gurpilak, era berean, energia hori ardatz baten bidez transmititzen dio sorgailu elektriko bati, non azken bihurketa energia elektriko bihurtzen baita. Errotoreak hainbat forma izan ditzake makina diseinatuta dagoen biraketa-kopuru espezifikoaren arabera. Kopuru hori, era berean, jauzi hidraulikoaren eta diseinu-emariaren araberakoa da.

Xurgatze-hodia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Turbinaren irteera da. Haren funtzioa da fluxuari jarraipena ematea eta irteeran ur-mailaren gainetik dauden instalazioetan galdutako jauzia berreskuratzea. Oro har, difusore moduan eraikitzen da, xurgatze-efektu bat sortzeko, energiaren zati bat berreskuratzen duena.

Aplikazioak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Elektrizitatea sortzeko erabiltzen dira. Francis turbina handiak banaka diseinatzen dira aprobetxamendu hidroelektriko bakoitzerako, ahalik eta errendimendu handiena lortzeko, eskuarki %90 baino gehiago. Oso garestiak dira diseinatzeko, fabrikatzeko eta instalatzeko, baina hainbat hamarkadatan funtziona dezakete.

Ponpaketa eta biltegiratze hidroelektrikorako ere erabil daitezke, bi urtegi erabiliz, bata goiko kotan eta bestea beherago. Goiko urtegia turbinaren bidez betetzen da (kasu honetan, ponpa gisa funtzionatzen du) eskari elektriko txikiko aldietan, eta, gero, turbina gisa erabiltzen da energia sortzeko eskari elektriko handiko aldietan.

Francis mikroturbina merkeak egiten dira, 52 metrotik beherako jauzietarako energia ekoizteko.

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Autoritate kontrola

Wikimedia proiektuak

Datuak: Q217817

Multimedia: Francis turbines

Hiztegiak eta entziklopediak

Britannica: url

Datuak: Q217817

Multimedia: Francis turbines

"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Francis_turbina&oldid=8792128"(e)tik eskuratuta

Kategoriak:

Turbina hidraulikoak

Zentral hidroelektrikoak

Eponimoak

Ameriketako Estatu Batuetako asmakizunak

1848 zientzian

Orriaren azken aldaketa: 18 abendua 2021, 00:47.

Testua Creative Commons Aitortu-PartekatuBerdin 4.0 lizentziari jarraituz erabil daiteke; baliteke beste klausularen batzuk ere aplikatu behar izatea. Xehetasunen berri izateko, ikus erabilera-baldintzak.


Afrikaans Azərbaycan Dili Bosanski Dansk Deutsch English Español Estonia Euskara Français Gaeilge Galego Indonesia Italiano Kiswahili Kreyòl Ayisyen Latviešu Valoda Lietuvių Kalba Magyar Malti Melayu Nederlands Norsk Oʻzbekcha Polski Português Română Slovak Slovenščina Suomi Svenska Tiếng Việt Türkçe isiXhosa Íslenska Čeština Ελληνικά Башҡортса Беларуская Мова Български Македонски Јазик Русский Српски Українська Мова Қазақша עִבְרִית اَلْعَرَبِيَّةُ اُردُو فارسی नेपाली मराठी मानक हिन्दी বাংলা ਪੰਜਾਬੀ ગુજરાતી தமிழ் తెలుగు ಕನ್ನಡ සිංහල ไทย ລາວ မြန်မာ ქართული ენა አማርኛ ភាសាខ្មែរ ᠮᠣᠩᠭᠣᠯ ᠬᠡᠯᠡ ᮘᮞ ᮞᮥᮔ᮪ᮓ 日本語 繁體中文 ꦧꦱꦗꦮ

vrfuckdolls.tv

VR Fuck Dolls

vrfuckdolls.tv

Erabiltzailearen Balorazioa

Deskarga Jokoa Pull: berrikuspen osoa

Kaixo denoi-Onena Da hemen eta berrikuspena honetan, Ikus DEZAGUN ZER ekartzen duen mahaira joko bat jolastu nahi duten gamers egarriek beren etxeetan erosotasuna. Inoiz ez dut joko honen entzun orain arte, baina ilusioa hurrengo pasatzeko naiz 90 minutu edo, beraz, egiaztapena jakin ahal izateko ala ez helmuga ona ikusteko da. Joko helduen espazioan hainbeste diru izanik, harritzekoa da Arraio Panpinak batera etorri direla – espero dut denbora hemen gastatzea eta zer eskaintzen den jakitea. Interesatzen bazaizu eta gaiari buruzko aditu batek analisi osoa egin nahi baduzu, hartu gander apur bat behean eta aztertuko dugu zer gertatzen den.

Dolls

Beste ezer baino lehen aipatu nahi dudan LEHENENGO gauza Da, HAU DA, Arraio Panpinak JOKO bakar bat DA. Hemen emandako LOTURA ERE eramango zaitu zuzenean joko nagusia orria too bidez-erabat da nabigatzailean oinarritutako, beraz, zer izenburu hau da, kontu bat hartu beharrik gabe sentitzen bat eskuratu ahal izango duzu! Badira 9 urrats hemen igaro eta bai: leku honen helburu osoa da zure perfektua sexu bazkide eraikitzeko gai izan behar duzu. Hasieran, gehien interesatzen zaizunaren arabera pertsonalizatu nahi duzu, baita ideia berri batzuekin jolastu ere, ZE ARRAIO Panpinak oso hotzak dira zentzu horretan – hainbeste aukera! Kontuan izan epilepsia duten pertsonek ez dutela Larrua Panpinekin jolastu behar: egoera eragin dezaketen gauza batzuk ditu, beraz, jokoarekin lotutako arriskuak irakurri eta ulertu dituzula berretsi beharko duzu.

Baina ekintza sartu aurretik, partida egiaztapen azkar bat egingo du dena ondo dagoela ziurtatzeko. Saiatu naiz joko honetan, Opera, Firefox eta Edge – ziur ez izan liteke 1 edo 2 hain ohikoa direnak (Hala nola, Ausartak Gisa) duten gaiak izan ditzake, baina, oro har,, USTE dut BRR Arraio Panpinak nahiko duin bat da leku oraintxe bateragarritasuna dagokionez. Lehenengo aukera egin behar duzu abentura kokapena off alboratzen dituzu jokoa da: lortu duzu, hala nola ziega bat, batxilergoko edo jauregi gisa aukerak – ez behera joan 'oker kezkatu' bidea, azkenean izango duzu eskuragarri helmuga guztiak arakatzeko gai aurrerapen gisa jokoaren bidez. Gainera, Konturatu naiz Badirela beste arlo Batzuk Larrua Jotzeko Panpinetan, diskoteka batean, hondartzan eta aireportuan barne – mutil hauek dena pentsatu dute.

Bazkide Bat Sortzea...........

Behin kokapen bat jaso duzunean, Arraio Panpinak aurretik joan eta emakume perfektua artisautza eskatuko dizu. Hau ile kolore batekin hasten da, eta gorria oinarriak, berriz, rubia eta beltza estalita daude, jokoaren bertsio osoa, gai izango duzu bidez joan buruz 30 kolore ezberdinak, baita estilo sorta bat haiekin gozatzeko. Polita da neska oraindik madarikatu ez-stop izango duzu pertsonalizatu ahal izateko! Ere izango dute trebetasun berezi bat jaso ahal izango duzu, hala nola, anal gisa gauzak barne, txorrotaka eta throating sakona. Aurreko aukerak bezala, beste aukera batzuk dituzu geroago, hala nola exhibizionista (kanpoko entretenimendu), threesome zalea (beti nahi talde sexua) eta are piss edale gauza mota oraindik sartu bada. Arraio Panpinak gutun-azala hemen bultzaka ari dira beren produkzioaren kalitateari eta jokalariek ekarri behar duten kalitateari dagokionez. Ari dira beti bezala eguneratzeko eta zure pertsonaia pertsonalizatzeko aukera ematen du ordea nahi duzun badirudi!

Joko Dibertigarri Games

Lehen aipatu bezala, Baina Benetan portal izena eragiketa hau guztia eta jokoa besterik ez dut Hitz Egin Zuen Arraio Babes DA. Barruan, badira 4 beste guztiz fledged izenburu gozatzeko aukera, Hala nola, Asia Sex Tour eta Alued Eraikitzailea gisa greats barne. Hemen gakoa beti berdina da: emakume perfektua zuretzat egingo duzu eta gero bere arraio! Niri Asko gustatu zait Euskal Selekzioa: Hori da Munduko onena. Hori dela eta, joko hau AUKERATU behar izan nuen, Nire ustez, KIROL-apustuetan. Ez nazazu gaizki ulertu arren: jolas-izenburu guztiak hemen atsegina eta ez dut zalantzarik zarela horiek gozatzeko joan. Benetan agerian geratu den kontua VRFuckDolls.com izan ere, badirudi dute benetan ez kalitatea zaintzeko beste guztien gainetik. Dute eszenak batzuk besterik ez dira jainkozko-horiek maite joan zaren! Nesken kalitatea da none bigarren eta bai, uste dut gogorra denbora bat izan litzaidake ekoizle bat aurkitzeko ematen dizu gozamena maila honetan sexu animazio joko.

Hazparneko IHAUTERIAK: azken hitzak

Ados lagunak-hori nahiko askoz Guztiak BestPornGames du joko ataria Buruz esan Du. Zaren goi tier helduen joko dibertigarri batzuk bilatzen baduzu eta lortu nahi duzun leku bat daki nola entregatu, zalantzarik gabe, kontuan hartu egiaztapena VRFuckDolls.com lehenago baino beranduago. Garai bateko balea bat izan nuen hemen eta bai – izango duzu gehiegi! Barruko egoera zoragarria da eta beren produktuak hurrengo maila dira. Beheko lerroa: bisitatu eta gozatu nahi duzun zentroa da. Besterik ez da erraza!


Aurten ere kanpaikadak eskeiniko ditugu kkinzona irratitik. Zuzenean egongo gara 31 gauean 11etatik ordubaterararte. Irratsaio berezia prestatu dugu, kotilon du irratsaioak izena eta irratiko hizlari karismatikoenek aurkeztuko dute. Urretxuko elizako kanpaikadak entzuteaz gain, Alopecia en la Lengua izango dira gurekin, baita aspaldiko lagunak ere. Sorpresarik ere ez da faltako beraz itzali telebista eta gozatu irratiaz!